سوره لقمان — آیه 24

معانی کلمات:

• نُمَتِّعُهُمْ: به آنان بهره و کامیابی میدهیم.
• قَلِیلًا: اندک و کوتاه (زمانی محدود).
• نَضْطَرُّهُمْ: آنان را ناگزیر و ناچار میسازیم و به ناگاه به سوی چیزی سوق میدهیم.
• غَلِیظ: سخت، شدید و سنگین (عذابی که در نهایت سختی و خشونت است).

تفسیر آیه:

خداوند متعال در این آیه سرنوشت کسانی را که از حق رویگرداناند و به آیات الهی پشت کردهاند، بیان میکند و میفرماید: ما به این گروه در زندگی دنیا که فانی و زودگذر است، مدتی کوتاه و اندک بهره و برخورداری میدهیم؛ یعنی در همین دنیای محدود، از امکانات و لذتهای زودگذر بهرهمندشان میکنیم تا آنچه را که در دل دارند بنمایانند و حجت بر آنان تمام شود. اما این بهرهوری و مهلت، پایان کار نیست؛ بلکه پس از پایان این مدت کوتاه، در روز قیامت، آنان را به ناچار و با اجبار به سوی عذابی سخت، سنگین و بسیار شدید که همان عذاب دوزخ است، سوق میدهیم و در آنجا هیچ راه گریزی برایشان باقی نمیماند. این عذاب، نتیجهی کفران نعمتها و سرکشی آنان در برابر فرمان خداست و هیچ کس نمیتواند آنان را از این عذاب رهایی بخشد.

فواید و درسهای آیه:

• لذتهای دنیا هر چقدر هم زیاد باشند، در برابر آخرت اندک و ناچیزند؛ پس نباید انسان فریب این لذتهای زودگذر را بخورد و از یاد آخرت غافل شود.
• مهلت و فرصتی که خداوند به انسان میدهد، نشانهی رضایت او نیست؛ بلکه ممکن است زمینهساز آزمایش و سپس عذاب باشد. پس باید از این فرصت برای توبه و بازگشت به سوی خدا استفاده کرد.
• عذاب الهی برای کسانی که در دنیا از حدود او تجاوز کنند، حتمی و غیرقابل فرار است؛ بنابراین انسان باید همواره مراقب اعمال و رفتار خود باشد.
• این آیه هشداری است برای کسانی که به مال و مقام و لذتهای دنیوی مغرور میشوند و گمان میکنند هیچ حسابرسی در کار نیست؛ در حالی که پایان کار آنان عذابی سخت و سنگین است.