Əhzab surəsi — Ayə 38

Bəzi kəlmələrin izahı:

• حَرَجٌ (hərəc): günah, sıxıntı, məzəmmət və ya darısqallıq mənasındadır. Yəni Peyğəmbərə (s.a.s) heç bir günah və ya qınama yoxdur.
• فَرَضَ (fərəda): burada "halal etdi, qismət etdi, vacib buyurdu" mənasındadır.
• سُنَّةَ اللَّهِ (sünnətəllah): Allahın əzəli qanunu, keçmişdəki ümmətlərə və peyğəmbərlərə tətbiq etdiyi sabit yol.
• خَلَوْا (xələv): keçmişdə yaşayıb getmiş, özlərindən əvvəl gəlmiş şəxslər — burada peyğəmbərlər nəzərdə tutulur.
• قَدَرًا مَقْدُورًا (qədərən məqduran): hökmü verilmiş, labüd baş verəcək qəza və qədər.

Ayənin təfsiri:

Bu ayə Peyğəmbərə (sallallahu aleyhi və səlləm) Allahın halal buyurduğu şeylərdə heç bir günah, sıxıntı və ya qınama olmadığını bəyan edir. Allahın ona halal etdiyi bu iş — yəni övladlığa götürdüyü şəxsin boşanmış arvadı ilə evlənmək — onun üçün bir günah deyil. Bu, Allahın Özü tərəfindən ona qismət edilmiş və icazə verilmiş bir işdir.

Bu yol, yalnız Peyğəmbərimizə (s.a.s) aid bir yenilik deyil. Bu, Allahın keçmişdəki peyğəmbərlərə də tətbiq etdiyi sabit qanunudur. Onlardan əvvəl gələn peyğəmbərlər də çoxlu arvad almışdılar — məsələn, Davud (a.s) və Süleyman (a.s) kimi. Deməli, Peyğəmbərimiz (s.a.s) bu işdə onlara tabe olmuş, onların yolunu davam etdirmişdir. O, peyğəmbərlər sırasında bir yenilik gətirən deyil.

Allahın buyurduğu bu hökm — bu evliliyin baş tutması və övladlığa götürmə adətinin ləğv edilməsi — labüd yerinə yetəcək bir qəzadır. Bu işdə Peyğəmbərin (s.a.s) öz şəxsi rəyi və ya seçimi yoxdur; hər şey Allahın əzəli qərarı ilə baş verir. Allahın əmri mütləqdir, onu heç kim və heç nə dəyişdirə bilməz.

Dəvət və nəsihət:

Əziz qardaşlar və bacılar! Bu ayə bizə öyrədir ki, Allahın halal buyurduğu şeylərdə qorxuya, utancaqlığa və ya insanların qınamasından çəkinməyə yer yoxdur. Allahın hökmləri hikmətlə doludur və Onun qanunu dəyişməzdir. Uca Allah bizə Öz peyğəmbərlərinin yolunu göstərir ki, biz də o yolla gedək və Allahın qəza və qədərinə təslim olaq. Allahın əmri labüddür — Ona təslim olan qəlblər rahatlıq və əmin-amanlıq tapar. Gəlin biz də Quranın nuru ilə qəlbimizi işıqlandıraq və Allahın hökmlərinə səmimi qəlbdən boyun əyək.