Саба сүресі — Аят 36

1. Сөздердің мағынасы:

• يَبْسُطُ: кеңейтеді, мол етеді.
• يَقْدِرُ: тарылтады, аз етеді.
• لِمَن يَشَاءُ: Өзі қалаған адамға.
• أَكْثَرَ النَّاسِ: адамдардың көпшілігі.

1. Аяттың тәпсірі:

Уа, Пайғамбар! Осы дүние байлығымен мақтанып, тәкаппарланған адамдарға айт: менің Раббым кімге қаласа, ризығын кеңейтіп береді, кімге қаласа, тарылтады. Бұл — Оның сүйгеніне немесе жек көргеніне байланысты емес. Кейде байлық беру — сынақ, адам шүкір ете ме, әлде қарсы келе ме, соны байқау. Ал ризықтың тарылуы да — сынақ, адам сабыр ете ме, әлде наразылық білдіре ме, соны анықтау. Расында, Аллаһ кез келген істі терең хикметпен жүзеге асырады. Бірақ адамдардың көпшілігі бұл сынақтың мәнін түсінбейді, байлықты Аллаһтың разылығының белгісі деп ойлайды. Шындығында, байлық кейде біртіндеп жазаға тарту үшін де беріледі. Сондықтан дүние байлығына алданып, оны Аллаһ алдындағы құндылықтың өлшемі деп санау — қате түсінік.

1. Аяттан алынатын пайдалы қорытындылар:

• Ризықтың мол немесе аз болуы — Аллаһтың хикметімен жүзеге асатын сынақ. Байлық та, кедейлік те адамның Аллаһ алдындағы дәрежесін көрсетпейді.
• Шүкір етуші адам байлықтың да, жоқшылықтың да сынақ екенін түсінеді. Байлықта шүкір, жоқшылықта сабыр — иманның көрінісі.
• Дүниеге алданып, байлықты мақтан тұту — надандықтың белгісі. Ақылды адам әр нығметті Аллаһтан келген аманат деп біледі.
• Аллаһтың әр ісінде хикмет бар. Адам басына келген әр жағдайдың артында Аллаһтың даналығы жатыр.
• Бұл аят адамды дүниеқұмарлықтан сақтандырып, Аллаһқа шынайы сенімге, шүкір мен сабырға шақырады. Ислам — адамды дүниенің құлы болудан құтқарып, Аллаһтың разылығын мақсат етуге бағыттайтын дін.