Saba surasi — Oyat 47

Kalimalarning ma'nolari:

• Ajr: mukofot, haq, evaz.
• Shahid: guvoh bo'luvchi, hamma narsani ko'rib turuvchi va biluvchi.

Tafsir:

Ey Muhammad (s.a.v.), shu mushriklarga ayting: "Men sizlarni hidoyat va yaxshilikka da'vat qilganim evaziga sizlardan biror haq yoki mukofot so'ramayman. Agar biror narsa so'ragan bo'lsam ham, u o'zingizga bo'lsin – men undan foydalanmayman. Mening mukofotim faqat Allohning o'ziga xosdir. U har bir narsaga guvohdir – mening sizlarga yetkazgan risolatimga ham, sizlarning amallaringizga ham guvohdir. Uning nazaridan hech narsa yashirin qolmaydi va U har bir kishiga qilgan amaliga yarasha mukofot yoki jazo beradi."

Ya'ni, Payg'ambar (s.a.v.) o'z da'vatidan dunyoviy biror manfaat ko'zlamagan. Uning maqsadi faqat Allohning roziligi va Uning huzuridagi mukofotdir. Bu esa uning rostgo'yligining eng katta dalilidir – agar u yolg'onchi bo'lganda, odamlardan dunyoviy foyda so'ragan bo'lardi.

Foydalar:

1. Bu oyat Payg'ambarimiz (s.a.v.)ning pokiza niyatini va dunyoviy manfaatlardan begonaligini ko'rsatadi. Bu esa islom da'vatining sof va beg'araz ekanligini isbotlaydi.
2. Har bir musulmon o'z hayotida, ayniqsa din va da'vat ishlarida, moddiy manfaatlarni emas, balki Allohning roziligini birinchi o'ringa qo'yishi lozim. Qachonki inson niyatini Alloh uchun qilsa, Alloh unga dunyo va oxirat yaxshiliklarini beradi.
3. Allohning har narsaga guvoh ekanligini bilish insonni to'g'ri yo'lda mustahkamlaydi. Chunki inson qachonki o'zini Allohning nazarida ekanini his qilsa, gunohlardan saqlanadi va yaxshi amallarni oshirishga harakat qiladi.
4. Bu oyatda diniy xizmatchilar va ulamolar uchun ham katta ibrat bor – ular o'z bilimlarini va da'vatlarini sotmasliklari, xalqdan dunyoviy haq talab qilmasliklari kerak. Ularning mukofoti Allohning huzurida ulug'dir.