Саба сүресі — Аят 53

1. Сөздердің мағынасы:

• وَقَدْ كَفَرُوا بِهِ — олар бұған (Құранға және Мұхаммед пайғамбарға) бұрын қарсы шыққан болатын.
• مِن قَبْلُ — бұрын, дүние өмірінде.
• يَقْذِفُونَ — лақтырады, айтады, тастайды (негізсіз сөздер айту мағынасында).
• بِالْغَيْبِ — көмескі нәрсемен, яғни көрмеген, білмеген нәрселері туралы болжаммен.
• مِن مَّكَانٍ بَعِيدٍ — алыс жерден, яғни шындыққа жетуге мүмкіндігі жоқ жерден.

1. Аяттың тәпсірі:

Бұл аятта Алла Тағала ақиқатқа бет бұрмайтын адамдардың жағдайын сипаттайды. Олар бұл өмірде-ақ Құранға және пайғамбарға сенбеді, оларды өтірікке шығарды. Енді олар ақиқатты көріп, азаптың келе жатқанын білген кезде иман келтіремін десе де, олардың иманы қабылданбайды. Өйткені олар бұрын сенбеген еді.

Олар пайғамбар туралы «сиқыршы», «балгер», «ақын» деп негізсіз сөздер айтып, болжаммен ғана сөйлейтін. Бұл олардың шындықтан өте алыс жерде тұрғанын көрсетеді. Алыстан нысанаға дәл тигізу мүмкін болмағаны сияқты, олар да ақиқатты дәл таба алмады. Олардың сөздерінің ешбір негізі жоқ, тек құр болжам мен әңгіме ғана еді.

1. Аяттан алынатын пайдалы ғибраттар:

• Иман кешіктірілмеуі керек: Адам дүниеде тұрып, ақиқатты мойындауға асығуы қажет. Өйткені өлімнен кейін немесе азап келген соң иман келтірудің пайдасы болмайды.
• Болжаммен сөйлеуден сақтану: Білмеген нәрсе туралы негізсіз пікір айту, әсіресе пайғамбарлар мен діни мәселелерде, адамды адасушылыққа апарады.
• Ақиқатқа жақын болу: Адам шындықты іздегенде, оған жақын жерден, яғни дәлелмен, біліммен және шынайы ниетпен қарауы керек. Алыстан болжам жасау адамды тура жолдан тайдырады.
• Құранның шынайылығы: Бұл аят Құранның адамдарды ойлануға, ақиқатты қабылдауға шақыратынын көрсетеді. Ол — тура жол, одан бас тарту адамның өзіне зиян.