Саба сүрөсү — Аят 53

1. Аяттагы түшүндүрүүгө муктаж сөздөр:

• وَقَدْ كَفَرُوا بِهِ — «Алар ага (Куранга жана Мухаммад пайгамбарга) каапырлык кылышты».
• مِن قَبْلُ — «мурда», «буга чейин» (дуйнө жашоосунда).
• يَقْذِفُونَ — «ыргытышат», «айтышат» (негизсиз сөздөрдү айтып, жала жабышат).
• بِالْغَيْبِ — «гайып нерселер менен», б.а. көрбөгөн, билбеген нерселер жөнүндө сүйлөшөт.
• مِن مَّكَانٍ بَعِيدٍ — «алыс жерден», б.а. чындыктан жана туура жолдон абдан алыс турган жерден.

1. Аяттын түшүндүрмөсү:

Бул аятта Аллах Таала адамдардын өлгөндөн кийинки ишеними кабыл болбой турганын, эмне үчүн алардын ыйманы кабыл болбой турганын баяндайт. Анткени алар буга чейин, б.а. дүйнө жашоосунда эле Куранга жана пайгамбарга ишенбей, аларды жалганга чыгарышкан. Алар чындыкты танууга ашык болушуп, пайгамбар жөнүндө «сыйкырчы», «көзү ачык», «акын» деген сыяктуу негизсиз сөздөрдү айтышкан. Алар чындыктан абдан алыс турган жерден, эч кандай далилсиз, жөн гана күмөн жана ой жүгүртүү менен сүйлөшчү. Алардын бул сөздөрү чындыкка эч качан жетпейт, ошол сыяктуу эле алардын ыйманы да кабыл болбойт. Себеби алар дүйнөдө эле чындыкты четке кагып, жалганга жөлөнгөн.

1. Аяттан алынуучу пайдалар:

• Ыйман — бул жөн гана сөз эмес, ал чын жүрөктөн ишенүү жана чындыкты кабыл алуу. Ким дүйнөдө чындыкты танып, ага ишенсе, анын акыреттеги ыйманы да кабыл болот.
• Чындыктан алыс турган, далилсиз сөздөр менен айтылган күмөндөр адамды туура жолго салбайт. Ошондуктан ар бир адам Куранга жана пайгамбардын сүннөтүнө бекем карманып, чындыкты изилдөөгө умтулушу керек.
• Ислам дини адамды чындыкка, адилеттикке жана далилге чакырат. Куран — бул ачык-айкын, эч кандай күмөнү жок китеп. Аны окуп, түшүнүп, ага ишенүү — бакыттын жана куткарылуунун жолу.
• Аллах Таала адамдарга түшүнүү жана ой жүгүртүү мүмкүнчүлүгүн берген. Ошондуктан биз далилсиз сөздөргө ишенбей, чындыкты изилдеп, акыйкат жолду тандашыбыз керек. Ислам — бул жөнөкөй, түшүнүктүү жана жүрөккө жакын дин.