Saffat surəsi — Ayə 107

Sözlərin izahı:

• وَفَدَيْنَاهُ (və fədəynahu): "Biz onu fidyə verdik, onun əvəzinə bir şey qoyduq və onu qurtardıq" deməkdir. Fidyə — bir şeyi qurtarmaq üçün onun yerinə verilən əvəzdir.
• بِذِبْحٍ (bizibhin): "Zibh" — kəsilən, qurban edilən heyvan deməkdir.
• عَظِيمٍ (əzimin): "Böyük, əzəmətli" mənasındadır. Burada həm maddi böyüklüyü, həm də mənəvi dəyərinin ucalığını bildirir.

Ayənin təfsiri:

Bu ayə İbrahim peyğəmbərin (əleyhissəlam) oğlu İsmaili qurban kəsmək əmrinə dair sınağının nəticəsini bəyan edir. Allah-Təala İbrahimin səmimi itaətini və İsmailin təslimiyyətini qəbul etdi və İsmaili qurban kəsmək əvəzinə ona böyük bir qurbanlıq — göydən göndərilən əzəmətli bir qoç — fidyə olaraq verdi. Beləliklə, İsmail qurtuldu və bu qoç onun yerinə kəsildi.

Bu qoçun "böyük" adlandırılması bir neçə məna daşıyır: o, həm cismən iri və gözəl idi, həm də Allah yanında dəyərli bir fidyə idi. Çünki o, bir peyğəmbərin oğlunun yerinə verilmişdi və Allahın İbrahimə olan lütfünün nişanəsi idi.

Bu hadisədən bizim üçün böyük dərslər vardır. Allah yolunda səmimi təslimiyyət heç vaxt əvəzsiz qalmır. İbrahim öz ən sevimli varlığını Allah üçün fəda etməyə hazır oldu, İsmail də ata çağırışına könüllü boyun əydi — və Allah onların hər ikisini qurtardı, onlara dünyada da, axirətdə də uca məqamlar əta etdi. Bu gün də hər bir mömin üçün ibrət budur: kim Allah üçün bir şeydən keçsə, Allah ona daha yaxşısını və daha bərəkətlisini verər. Qurbanlıq ibadəti də məhz bu təslimiyyətin, bu şükrün və bu bağlılığın bir simvolu olaraq qalmışdır. Gəlin biz də qurban kəsərkən yalnız heyvan kəsməyi deyil, qəlbimizi Allahın iradəsinə təslim etməyi xatırlayaq — çünki əsl qurban, qəlbin təslimiyyətidir.