Ас-Саффат сүресі — Аят 156

1. Сөздердің мағынасы:

— «أَمْ»: «әлде» деген мағынадағы жалғаулық, бұл жерде алдыңғы сөзді жоққа шығарып, басқа мүмкіндікті сұрау үшін келеді.

— «لَكُمْ»: «сіздерге», «сіздерде» деген мағына.

— «سُلْطَانٌ»: «дәлел», «айғақ», «дәйекті дәлел» деген мағына. Түпкі мағынасы билік, күш болғанымен, бұл жерде айқын дәлел мағынасында қолданылған.

— «مُّبِينٌ»: «айқын», «ашық», «көрнекті» деген мағына.

1. Аяттың тәпсірі:

Бұл аят Аллаһқа бала телу туралы өтірік сөз айтқандарға қаратылып айтылған. Олар «Аллаһтың балалары бар» деп дәлелсіз сөйледі. Сондықтан Аллаһ оларға: «Әлде сендерде осы сөздеріңді растайтын айқын дәлел, ашық айғақ бар ма?» — деп сұрақ қояды. Яғни, сендердің бұл сөздерің кітаптан алынған дәлелге де, пайғамбар арқылы келген уахиға да негізделмеген. Егер шын болса, онда айқын дәлелдеріңді көрсетіңдер. Бұл — олардың қисынсыз, негізсіз сөздерін әшкерелейтін мықты уәж. Аят адамды ойлануға шақырып, әрбір сенім мен сөздің дәлелге сүйенуі керектігін үйретеді.

1. Алынатын пайдалы қағидалар:

— Ислам дінде дәлелсіз, негізсіз сөз айтуға жол бермейді; әрбір сенім нақты дәлелге сүйенуі тиіс.

— Құран адамды ойлануға, ақиқатты іздеуге және айғақсыз сөздерден сақтануға шақырады.

— Бұл аят Аллаһтың әділдігін, даналығын және адамдарға деген мейірімін көрсетеді: Ол адамдарды адасушылықтан сақтандырып, дұрыс жолға бағыттайды.

— Құранның өзі — айқын дәлел мен нұр; оны оқып, үйрену адамды тура жолға жетелейді.

— Ислам — ақыл мен дәлелге негізделген дін, сондықтан оны зерттеп, түсіну әрбір адам үшін пайдалы әрі қуанышты іс.