سوره صافات — آیه 159

معانی کلمات:

• سُبْحَانَ: تنزیه و پاک دانستن خداوند از هر نقص و عیب.
• عَمَّا یَصِفُونَ: از آنچه (مشرکان) توصیف میکنند (مانند فرزند، شریک و امثال آن).

تفسیر آیه:

خداوند متعال پاک و منزّه است از تمام چیزهایی که کافران و مشرکان درباره او بر زبان میآورند و به او نسبت میدهند. آنان با جهل و گمراهی خود، فرزند، شریک و شبیه برای خداوند قائل میشوند و او را به صفاتی توصیف میکنند که شایسته ذات پاک او نیست. اما خداوند یگانه، بینیاز و بینهایت منزّه از هر نقص و عیبی است. او نه فرزندی دارد، نه شریکی در آفرینش، نه همتایی در ذات و صفات، و نه هیچ موجودی همانند اوست. تمام توصیفهای ناروایی که مشرکان درباره خداوند میکنند، از جهل و کجاندیشی آنان سرچشمه میگیرد و حقیقتاً سزاوار او نیست. پس خداوند از همه این نسبتها و توصیفات نادرست، پاک و مبرّاست.

فواید و پیامهای آیه:

• این آیه به ما میآموزد که خداوند را باید آنگونه که خودش معرفی کرده، بشناسیم و از هرگونه توصیف ناروا و ناقص درباره او پرهیز کنیم.
• توحید و یکتاپرستی، اساس دین است و هرگونه شرک یا نسبت ناروا به خداوند، گمراهی و انحراف از صراط مستقیم است.
• پاک بودن خداوند از هر عیب و نقص، مایه آرامش دل مؤمنان است؛ زیرا خدایی که ما میپرستیم، کامل، بینیاز و منزّه از هر کاستی است و همین امر، عشق و اطمینان به او را در دل افزایش میدهد.
• این آیه انسان را به ادب در برابر خداوند دعوت میکند؛ یعنی زبان و قلب خود را از هر گفتار و اعتقاد ناشایست درباره خداوند پاک نگه داریم و همواره با تسبیح و تنزیه، او را یاد کنیم.