Surat As-Saffat — Ayat 29

1) Tegesing tembung-tembung kang perlu dimangerteni:

• قَالُوا (qaalū): padha ngucap, yaiku para pemimpin utawa para sesepuh kang diikuti.
• بَلْ (bal): malah, nanging, dudu kaya kang kok-kandhakake.
• لَمْ تَكُونُوا (lam takūnū): kowe kabeh ora tau dadi, ora ana ing kahanan.
• مُؤْمِنِينَ (mu'minīn): wong-wong kang percaya, wong-wong kang iman.

2) Katrangané ayat:

Ing ayat iki, para pemimpin kang ing donya dadi panutan lan diikuti dening para pengikute, padha mangsuli pangucapé para pengikute ing ngarepé Allah ing dina kiyamat. Para pengikute mau padha ngaku yen para pemimpine kang nyasarake lan nyimpangake dheweke saka dalan kang bener. Nanging para pemimpin mau mbantah pangakuan kuwi.

Para pemimpin padha ngucap: "Ora kaya kang kok-kandhakake. Malah kowe dhewe kang ora tau dadi wong mukmin." Tegese, atine para pengikut mau pancen wis ora gelem nampa iman, wis condhong marang kufur lan duraka. Dheweke dhewe kang milih dalan kesasar, dudu mung amarga diajari utawa dipeksa dening para pemimpine.

Dadi, para pemimpin mau ngandhakake yen dheweke ora salah babagan kekufurane para pengikute. Amarga sejatine para pengikute mau ora ana ing dalan kang bener, mula ora bisa diarani yen para pemimpin kang nyimpangake dheweke saka kebeneran. Kekufuran mau asale saka awake dhewe, saka pilihan lan karepe dhewe kang nampik iman.

Ayat iki mulangake yen saben wong tanggung jawab marang pilihané dhewe. Ora bisa mung nyalahake wong liya nalika awake dhewe wis milih dalan kang luput. Ing dina kiyamat, ora ana kang bisa ngilangi tanggung jawab pribadi, sanajan wis dadi pengikut utawa pimpinan ing donya.

3) Piwulang lan faedah kang bisa dijupuk:

• Saben wong kudu tanggung jawab marang pilihané dhewe babagan iman lan kufur, ora bisa mung nyalahake wong liya.
• Iman iku dadi pilihan lan kekarepan ati, mula ora ana kang bisa meksa utawa nyegah yen atine dhewe wis nampik.
• Ayat iki ngelingake supaya kita tansah njaga ati supaya ora condhong marang kufur lan duraka, lan tansah mbukak ati kanggo nampa kebeneran.
• Islam mulangake keadilan lan tanggung jawab pribadi, mula saben wong diajak mikir lan milih dalan kang bener kanthi sadhar.
• Kanthi mangerteni ayat iki, kita dadi luwih semangat ngupaya iman kang kuwat lan ora gampang nyalahake wong liya nalika ana kekurangan ing awake dhewe.
• Al-Qur'an tansah nuntun manungsa marang kesadaran lan tanggung jawab, supaya urip ing donya lan akhirat dadi luwih tentrem lan slamet.