سوره زمر — آیه 43

معانی کلمات:

• شُفَعَاءَ: جمع «شفیع»، به معنای واسطه‌ها و میانجی‌ها.
• لَا یَمْلِکُونَ شَیْئًا: مالک هیچ چیزی نیستند، نه نفع و نه ضرری.
• یَعْقِلُونَ: درک می‌کنند، می‌فهمند.

تفسیر آیه:

آیا این مشرکان به جای خداوند، معبودانی را برای خود به عنوان شفیع و واسطه برگزیده‌اند تا در پیشگاه خدا برایشان شفاعت کنند؟ ای پیامبر! به آنان بگو: آیا حتی اگر این معبودان مالک هیچ چیزی نباشند و عقل و درکی نداشته باشند، باز هم آنان را شفیع خود قرار می‌دهید؟ اینها جمادات بی‌جانی هستند که نه سخن می‌شنوند، نه می‌بینند، نه درک می‌کنند و نه مالک نفع و ضرری برای خود یا دیگران‌اند. چگونه موجودی که از خود هیچ اختیاری ندارد، می‌تواند برای شما شفاعتی نزد خداوند کند؟ این شرک و بت‌پرستی، نهایت بی‌خردی و گمراهی است.

فواید و پیام‌های آیه:

1. شفاعت حقیقی تنها از آنِ خداست و هر کس یا هر چیزی که به عنوان شفیع برگزیده شود، باید از سوی خداوند اذن و اجازه داشته باشد؛ نه اینکه مشرکان بدون هیچ دلیلی، بت‌ها را شفیع خود قرار دهند.
2. معبود واقعی باید دارای قدرت، علم و درک باشد؛ اما بت‌ها هیچ‌کدام از این صفات را ندارند، پس شایسته پرستش و شفاعت نیستند.
3. این آیه مسلمانان را به توحید خالص دعوت می‌کند و به آنان می‌آموزد که تنها به خداوند تکیه کنند و از هرگونه شرک و وابستگی به غیر او بپرهیزند.
4. ایمان واقعی، انسان را از توهمات و خرافات رها می‌سازد و او را به سوی خدایی هدایت می‌کند که شنوا، بینا و تواناست؛ خدایی که هیچ نیازی به واسطه‌های بی‌ارواح ندارد.