Zumər surəsi — Ayə 69

Sözlərin izahı:

• أَشْرَقَتِ (əşrəqət): İşıqlandı, parladı, nurla doldu.
• الْكِتَابُ (əl-kitab): Əməl dəftəri, hər kəsin dünyada etdiyi yaxşı və pis işlərin yazıldığı kitab.
• الشُّهَدَاءُ (əş-şühəda): Şahidlər — həm peyğəmbərlərə təbliğ etdiklərinə dair şahidlik edənlər, həm də Allah yolunda şəhid olanlar.
• قُضِيَ (qudiya): Hökm verildi, qərar çıxarıldı.

Ayənin təfsiri:

Qiyamət günü gəldiyində yer üzü tamamilə başqa bir hala düşəcək. O gün Rəbbimizin nuru təcəlli edəcək və bütün məxluqatı əhatə edəcək — yer üzü Rəbbinin nuru ilə işıqlanacaq. Bu, Allahın əzəmətinin və ədalətinin açıq-aşkar göründüyü an olacaq.

Sonra hər bir insanın əməl dəftəri açılacaq və ortaya qoyulacaq. Heç kimin gizli qalmış bir işi olmayacaq — hər kəs öz əməlini olduğu kimi görəcək. Peyğəmbərlər gətiriləcək ki, onlar öz ümmətlərinə Allahın hökmlərini çatdırıb-çatdırmadıqlarına dair sorğu-sual olunsunlar. Şahidlər də gətiriləcək — onlar peyğəmbərlərin təbliğ etdiklərinə şahidlik edəcəklər. Bu şahidlər arasında Muhəmməd ümməti də var; Allah onları insanlara şahid olmaq üçün seçmişdir. Beləliklə, əvvəlki ümmətlər peyğəmbərlərinin təbliğini inkar etsələr də, bu şahidlər həqiqəti ortaya qoyacaq və heç bir bəhanə qalmayacaq.

Sonra Allah bütün bəşəriyyət arasında tam ədalətlə hökm verəcək. O gün heç kimə zülm edilməyəcək — nə yaxşı əməli azaldılacaq, nə də pis əməli artırılacaq. Hər kəs yalnız öz əməlinin qarşılığını alacaq. Bu, Allahın ədalətinin ən üstün təzahürüdür.

Ey insan! Düşün: o gün nur Allahın nurudur, hökm Allahın hökmüdür, şahidlər isə Onun seçdiyi saleh bəndələridir. Elə bir gün gəlməzdən əvvəl öz əməl dəftərimizi yaxşı işlərlə doldurmağa çalışaq. Allahın kitabına sarılaq, peyğəmbərlərin yolunu izləyək və şahidlərin şahidlik edəcəyi əməlləri qazanaq. Unutma ki, o gün heç bir zülm olmayacaq — ədalət tam olacaq. Kim ki bu dünyada Allahın yolunda getsə, o gün üzü ağ olacaq; kim ki haqdan üz döndərsə, peşmançılıq fayda verməyəcək. Gəlin bu dünyada ikən tövbə edək, yaxşı əməllər edək və Rəbbimizin nuruna layiq bəndələrdən olaq.