Zuxruf surasi — Oyat 56

Kalimalarning ma'nolari:

• "Salafan" — o'tmishda o'tganlar, oldingilar, ibrat bo'ladigan avlod.
• "Masalan" — o'rnak, ibrat, pand-nasihat manbai.

Tafsir:

Alloh taolo bu oyatda Fir'avn va uning qavmi — o'z payg'ambariga qarshi chiqib, zulm va turli gunohlarni qilgan, oxir-oqibat dengizda g'arb qilinganlarni zikr qilmoqda. Ular o'zlaridan keyin keladigan avlodlar uchun "salaf" — ya'ni oldingi o'tganlar bo'lib qoldilar. Ular shunday bir holatda halok bo'ldilarki, bu voqea keyingi ummatlar uchun ibrat maktabiga aylandi.

Alloh ularni "masal" — ya'ni o'rnak va ibrat qilib ko'rsatdi. Kimki ularning yo'lidan yursa, ularning qilmishlarini qilsa, xuddi ularga o'xshab halokatga duchor bo'ladi. Bu hol keyingi avlodlar uchun ogohlantirish bo'lib qoldi. Ular haqidagi qissa Qur'onda hikoya qilinib, o'qilmoqda va eshitilmoqda — to qiyomatgacha davom etadigan ibratdir.

Bu oyatda Alloh taolo o'tgan ummatlarning sarboshlari va kofirlarining oqibatini bayon qilib, Payg'ambarimiz (sollallohu alayhi va sallam) qavmini ham ogohlantirmoqda: agar ular ham o'sha gunohlarni qilsalar, ularni ham xuddi shunday jazoga duchor qilamiz.

Foydalar:

1. Tarix — ibrat maktabidir. O'tgan xalqlarning qissalarini o'rganish va ulardan saboq olish mo'minning ishidir. Kimki o'tmishdagilarning oqibatidan ibrat olmasa, o'zi ham shunga o'xshash jazoga giriftor bo'lishi mumkin.
2. Allohning sunnati o'zgarmasdir. Zulm va gunoh qilgan har qanday qavm, qachon va qayerda bo'lmasin, oxir-oqibat jazosini oladi. Bu Allohning o'zgarmas qonunidir.
3. Qur'on — tirik ibrat manbai. Ushbu qissalar Qur'onda saqlanib qolgani uchun, ular qiyomatgacha har bir avlod uchun pand-nasihat bo'lib xizmat qiladi. Bu Allohning rahmatidirki, biz o'tganlarning xatosini takrorlamaslik uchun ularning qissalarini eshitamiz.
4. To'g'ri yo'ldan borish — najotdir. Allohning payg'ambarlariga ergashganlar doimo najot topganlar, ularga qarshi chiqqanlar esa halokatga uchraganlar. Bu biz uchun eng katta saboqdir: kimki haq yo'ldan yursa, dunyo va oxiratda saodat topadi.