سوره زخرف — آیه 67

معانی کلمات:

• الأَخِلَّاءُ: جمع «خلیل» به معنای دوستان صمیمی و نزدیک.
• یَوْمَئِذٍ: در آن روز (روز قیامت).
• عَدُوٌّ: دشمن.
• الْمُتَّقِینَ: پرهیزگاران، کسانی که از خدا پروا دارند و اوامر او را انجام داده و از نواهی او دوری میکنند.

تفسیر آیه:

خداوند متعال در این آیه خبر از سرنوشت دوستیها و رفاقتهای دنیوی در روز قیامت میدهد. دوستانی که در دنیا بر پایه گناه، کفر، گمراهی و معصیت با یکدیگر پیوند خوردهاند، در آن روز بزرگ، رابطهشان به دشمنی و کینه تبدیل میشود. هر یک از آنان از دیگری بیزاری میجوید و به جای محبت، نفرت و لعنت یکدیگر را میکنند؛ زیرا میبینند که این دوستیها آنان را به عذاب و هلاکت کشانده است. اما دوستی کسانی که بر پایه تقوا و اطاعت از خداوند بوده است، نه تنها در دنیا ماندگار است، بلکه در آخرت نیز ادامه مییابد و آنان در بهشت با یکدیگر همنشین و دوست باقی میمانند. بنابراین، تنها دوستیهایی که بر محور ایمان و تقوا شکل گرفته باشد، سودمند و پایدار خواهد بود.

فواید و پیامهای آیه:

• انسان باید در انتخاب دوست بسیار دقت کند؛ زیرا دوستان ناباب میتوانند عامل بدبختی و شقاوت او در دنیا و آخرت شوند.
• دوستیهای مبتنی بر گناه و معصیت، پایدار نیستند و در روز قیامت به دشمنی و نفرت تبدیل میشوند.
• ارزش واقعی دوستی در گرو تقوا و ایمان است؛ هر که با انسان در مسیر بندگی خدا همراه باشد، دوستیاش در دنیا و آخرت سودمند است.
• این آیه انگیزهای برای پرهیزگاری و انتخاب همراهان صالح است تا انسان در آخرت از نعمت دوستان مؤمن بهرهمند شود و از حسرت و پشیمانی رهایی یابد.