Duxon surasi — Oyat 16

Kalimalarning ma'nolari:

• Nabtishu: Biz qattiq tutamiz, ushlaymiz.
• Al-batshatul kubra: Eng katta ushlash, eng buyuk jazo.
• Muntaqimun: Intiqom oluvchilarmiz, qasos oluvchilarmiz.

Tafsir:

Ushbu oyatda Alloh taolo kofirlarga qarshi qat'iy tahdid va ogohlantirishni bayon qilmoqda. "Yovm nabtishul-batshatal-kubro" — ya'ni, Biz eng katta ushlash bilan ushlaydigan kunni eslang. Bu kun haqida ulamolar ikki xil fikr bildirganlar: ba'zilar bu kunni Badr jangi kuni deb ta'riflaganlar, chunki o'sha kuni mushriklarning boshliqlari halok bo'lib, ularning kuchi sinib, Islom g'olib kelgan edi. Boshqa bir qarashda esa, bu kun Qiyomat kuni bo'lib, unda barcha kofirlar eng og'ir azobga duchor bo'ladilar. Ikkala holatda ham ma'no bir-birini to'ldiradi: Alloh taolo o'z dushmanlaridan albatta intiqom oladi.

"Inna muntaqimun" — Biz albatta intiqom oluvchilarmiz. Bu yerda Alloh taolo o'zining qat'iy va'dasini bildirmoqda: kofirlar qanchalik kuchli bo'lmasin, ularning zulmi va gunohlari jazosiz qolmaydi. Allohning intiqomi adolatli bo'lib, faqat haqiqatni inkor etganlar va payg'ambarlarni yolg'onchiga chiqarganlarga nisbatan bo'ladi.

Foydalar:

1. Bu oyat mo'minlarga sabr va bardosh berishni o'rgatadi. Chunki zulm ko'ruvchi har bir mo'min biladiki, Alloh adolatli va U zolimlardan albatta o'z vaqtida intiqom oladi.
2. Kofirlar va gunohkorlarga ogohlantirish: Allohning jazolash kuchi cheksizdir. Hech kim Uning azobidan qochib qutula olmaydi. Shuning uchun inson o'z gunohlaridan tavba qilib, to'g'ri yo'lga qaytishi kerak.
3. Bu oyatda Allohning qudrati va ulug'ligi namoyon bo'ladi. U xohlagan paytda, xohlagan usulda o'z dushmanlarini jazolashga qodir. Bu esa mo'minlarning qalbida Allohga bo'lgan ishonchni mustahkamlaydi.
4. Tarixiy saboq: Badr jangida musulmonlarning g'alabasi Allohning yordami bilan bo'lganini eslash, mo'minlarga g'ayrat va jasorat bag'ishlaydi. Alloh o'z bandalarini yolg'iz qoldirmaydi, balki ularga yordam beradi.