Аль-Джасия сүрөсү — Аят 25

1. Сөздөрдүн мааниси:

• تُتْلَىٰ عَلَيْهِمْ: аларга окулуп берилгенде.
• آيَاتُنَا: Биздин аяттарыбыз, башкача айтканда Курандын белгилери.
• بَيِّنَاتٍ: ачык-айкын, далилдүү, түшүнүктүү.
• حُجَّتَهُمْ: алардын далили, таянган негизи.
• ائْتُوا بِآبَائِنَا: биздин ата-бабаларыбызды (тирилтирип) алып келгиле.
• إِن كُنتُمْ صَادِقِينَ: эгер чын айтып жаткан болсоңор.

1. Аяттын түшүндүрмөсү:

Бул аятта кайра тирилүүнү жокко чыгарган мушриктердин (Аллахка шерик кошкондордун) абалы баяндалат. Аларга Курандын ачык-айкын, эч кандай шек туудурбаган аяттары окулуп берилгенде, алар аны ой жүгүртүп, акылга салып кабыл алуунун ордуна, өздөрүнүн наадандыгын жана текебердигин көрсөтүшөт. Алардын колунда эч кандай чыныгы далил жок болгондуктан, пайгамбарга (ага Аллахтын тынчтыгы жана саламы болсун) жана ага ыйман келтиргендерге: «Эгер силер чын айтып жаткан болсоңор, биздин өлүп кеткен ата-бабаларыбызды тирилтирип көрсөткүлөчү», — деп талап коюшат. Бул алардын акыйкатты издебей, жөн гана каршы чыгуу жана талашып-тартышуу үчүн айтылган сөзү эле. Алар кайра тирилүүнүн чындыгын түшүнүүгө аракет кылышпай, тескерисинче, мүмкүн эмес деп эсептеген нерсени талап кылып, өздөрүнүн бекерчилдигин жана акыйкатка болгон душмандыгын ачык көрсөтүштү. Бул алардын акылы жоктугунан эмес, текебердигинен жана ыймансыздыгынан улам мындай кылышканын билдирет.

1. Аяттан алынуучу пайдалар жана исламга болгон кызыгууну арттыруучу ойлор:

• Курандын ачык-айкындыгы: Курандын аяттары абдан ачык жана түшүнүктүү. Алар акыйкатты издөөчү ар бир адамга туура жолду көрсөтөт. Куранды окуп-үйрөнүү — бул акыйкатты табуунун эң ишенимдүү жолу.
• Далилсиз талаштын пайдасыздыгы: Акыйкатка каршы чыккандардын колунда көбүнчө эч кандай чыныгы далил болбойт. Алар жөн гана сезимге же текебердикке таянышат. Бул аят бизге акыйкатты далил менен издөө керектигин үйрөтөт.
• Кайра тирилүүнүн чындыгы: Аяттагы мушриктердин талабы алардын кайра тирилүүгө болгон ишенимсиздигин көрсөтөт. Бирок Аллахтын кудурети чексиз. Ал өлгөндөрдү тирилтүүгө жана эсеп-кысап үчүн жыйноого толук кудуреттүү. Бул бизди акырет күнүнө даярданууга чакырат.
• Ыймандуу болуунун артыкчылыгы: Пайгамбарга жана ага ыйман келтиргендерге каршы чыккандардын акыбети кандай болсо, ыймандуулардын акыбети да ошондой эмес. Ыймандуулар акыйкатты кабыл алышат жана Аллахтын убадасына ишенишет. Бул аларга эки дүйнөдө тең бакыт алып келет.
• Исламдын акылга шайкештиги: Ислам акыйкатты далилдер менен түшүндүрөт жана адамды ой жүгүртүүгө чакырат. Курандагы ар бир аят — бул адам баласы үчүн ойлонууга жана туура жолду табууга берилген чоң мүмкүнчүлүк.