Najm surasi — Oyat 28

Kalimalarning ma'nolari:

• بِهِ — bu so'z bilan, ya'ni farishtalarni ayol deb atashlari haqidagi da'volari bilan.
• الظَّنُّ — gumon, taxmin, asossiz fikr.
• لَا يُغْنِي مِنَ الْحَقِّ شَيْئًا — haqiqat o'rnini bosa olmaydi, haqiqatga nisbatan hech qanday foyda bermaydi.

Tafsir:

Ushbu oyatda Alloh taolo oxiratga ishonmaydigan va unga amal qilmaydigan kofir arablar haqida xabar bermoqda. Ular johilliklari tufayli farishtalarni ayol deb ataydilar va ularni Allohning qizlari deb hisoblaydilar. Alloh taolo ularning bu da'vosini rad etib, ularning bu so'zlarida hech qanday ilmiy asos yo'qligini bayon qilmoqda. Ular bu yolg'on e'tiqodlarida faqat gumonga, xomxayolga va asossiz taxminlarga ergashadilar. Holbuki, gumon va taxmin hech qachon haqiqat o'rnini bosa olmaydi va haqiqatni bilishda hech qanday foyda bermaydi. Haqiqat faqat ilm va ishonchli dalil bilan bilinadi. Shuning uchun ularning bu da'volari butunlay batil va rad etilgan.

Foydalar:

1. Musulmon kishi har qanday masalada, ayniqsa diniy masalalarda, faqat ilm va ishonchli dalillarga asoslanishi kerak. Gumon va taxmin bilan ish qilish — johillik alomatidir.
2. Alloh taologa nisbatan yolg'on va asossiz da'volar qilish — eng og'ir gunohlardan biridir. Har bir inson Alloh haqida gapirganda, faqat ilmga tayanishi lozim.
3. Islom dini aql va ilmga katta ahamiyat beradi. Qur'on va Sunnatda har bir masala aniq dalillar bilan bayon qilingan, shuning uchun musulmonlar hech qachon gumonga ergashmaydilar.
4. Bu oyat musulmonlarga o'z e'tiqodlarini mustahkam bilim va ishonch bilan himoya qilishni o'rgatadi. Haqiqat yo'lida sobit qadam bosish va batil da'volarga qarshi turish — mo'minning fazilatidir.