Ар-Рахман сүресі — Аят 57

1. Сөздердің мағынасы:

• فَبِأَيِّ — «сонда қайсысымен» деген мағынада.
• آلَاءِ — «игіліктер, нығметтер, сый-сияпаттар» дегенді білдіреді. Бұл сөздің жекеше түрі «إِلَى» немесе «آلَاء» болып, Алланың адамдарға берген түрлі игіліктерін білдіреді.
• رَبِّكُمَا — «екеуіңнің Раббың» деген мағынада. Мұндағы «екеу» деп жындар мен адамдар қауымына қаратылып айтылған.
• تُكَذِّبَانِ — «екеуің өтірік дейсіңдер» немесе «екеуің жоққа шығарасыңдар» деген мағынаны береді.

1. Аяттың тәпсірі:

Бұл аятта Алла Тағала жындар мен адамдарға қаратып: «Сонда екеуің Раббыңның қайсы игілігін өтірік дейсіңдер?» — деп сұрақ қояды. Яғни, Алланың сансыз нығметтері бар: өмір, денсаулық, ризық, ақыл, иман, пайғамбарлар арқылы келген тура жол, Құран сияқты ұлы кітап — осының бәрі Алланың сыйы. Осы игіліктердің қайсысын жоққа шығаруға болады? Олардың бірде-бірін теріске шығаруға болмайды, өйткені олардың бәрі анық әрі адам мен жынның өз пайдасына берілген. Бұл сұрақ арқылы Алла адамдар мен жындарды ойлануға, нығметтерді мойындауға және шүкір етуге шақырады. Ар-Рахман сүресінде бұл сұрақ бірнеше рет қайталанып, әрбір нығметті санамалап өткен соң қойылады. Бұл — адамның назарын Алланың шексіз мейіріміне аударып, оны мойындауға жетелейтін күшті үндеу.

1. Аяттан алынатын пайдалар:

• Алланың нығметтері сансыз және олар әр адамның өмірінде күнделікті көрініп тұрады.
• Бұл аят адамды өз өміріндегі игіліктерді байқап, оларды берген Аллаға шүкір етуге шақырады.
• Нығметтерді жоққа шығару немесе оларға немқұрайлы қарау — үлкен қателік. Керісінше, оларды мойындап, Аллаға мадақ айту — иманның белгісі.
• Аят жындар мен адамдарға бірдей қаратылып, барлық жаратылыстың Аллаға тәуелді екенін және Оның алдында жауап беретінін еске салады.
• Құранның осындай сұрақтары адамды ойландырып, жүрегін жұмсартып, Аллаға деген сүйіспеншілігін арттырады. Бұл — Исламның адамды жақсылыққа, шүкіршілікке және мейірімділікке бастайтын көркем жолы.