Аль-Анам сүресі — Аят 45

1. Сөздердің мағынасы:

• فَقُطِعَ — кесілді, жойылды, түбірімен құртылды.
• دَابِرُ الْقَوْمِ — қауымның соңы, арты, яғни олардың түп-тамыры, ұрпағы, соңғы қалған адамдары.
• ظَلَمُوا — зұлымдық етті, құдайға қарсы шығып, пайғамбарларды өтірікке шығарды.
• الْحَمْدُ لِلَّهِ — барлық мақтау, алғыс Аллаға тән.
• رَبِّ الْعَالَمِينَ — барлық әлемдердің Раббысы, яғни бүкіл жаратылысты жаратып, басқарып, тәрбиелеуші.

1. Аяттың тәпсірі:

Алла Тағала бұл аятта өздеріне келген пайғамбарларды өтірікке шығарып, зұлымдық жасаған қауымдардың ақырын баяндайды. Олардың түбірі түгелдей құртылып, бірде-бірі қалмай жойылды. Бұл — Алланың әділдігінің көрінісі: Ол өз елшілерін жеңіске жеткізіп, қарсы шыққандарды жермен-жексен етті. Осылайша иман келтіргендер құтқарылып, қарсылық танытқандар түп-тамырымен жойылды.

Содан кейін Алла Тағала өзіне мақтау мен алғыс айтуға бұйырады: «Барлық мақтау — барлық әлемдердің Раббысы Аллаға тән». Бұл мақтау Оның дұшпандарын жойып, достарын қолдап, жеңіске жеткізгені үшін айтылады. Яғни, Алла әділ, құдіретті, әрі рахымды — Ол өз сүйікті құлдарын қорғайды, ал зұлымдық танытқандарды әділ жазасына жеткізеді.

1. Аяттан алынатын пайдалы ғибраттар:

• Алланың әділдігіне сену: Зұлымдық жасағандар ерте ме, кеш пе әділ жазасын алады. Бұл мүмін жүрегіне тыныштық пен сенімділік береді.
• Алланың уәдесі шын: Ол өз пайғамбарлары мен ізбасарларын қолдайды, оларды жеңіске жеткізеді. Бұл — иманды адамға үлкен үміт пен қуаныш.
• Алғыс айту — иманның белгісі: Қиындықтан кейін жеңіс келгенде, Аллаға мақтау мен шүкір айту — мүміннің парызы. Бұл аят бізге әрдайым «Әлхамдулиллаһ» деп, Алланың нығметтеріне шүкір етуді үйретеді.
• Ислам — әділдік пен рахым діні: Бұл аят Алланың әділдігін де, рахымын да көрсетеді. Ол зұлымдықты жазалайды, бірақ иман келтіргендерге мейірімді.
• Құран — жүрекке тыныштық беретін кітап: Осындай аяттар арқылы мүмін Алланың құдіретін танып, Оған деген сенімі артады, исламға деген сүйіспеншілігі күшейеді.

Осылайша, бұл аят бізге Алланың әділдігіне сенуді, Оған шүкір етуді және Оның уәдесінің шындығына сенімді болуды үйретеді.