Аль-Анам сүрәсе — Аять 76

Сүзләрнең мәгънәләре:

• جَنَّ عَلَيْهِ اللَّيْلُ — төн караңгылыгы аны каплады, ягъни төн килеп җитте.
• أَفَلَ — батты, юк булды, күздән югалды.
• الْآفِلِينَ — батучылар, юкка чыгучылар, даими булмаганнар.

Аять тәфсире:

Әбраһим галәйһиссәлам кавеменә аларның ялгыш юлда икәнлекләрен исбатлар өчен, алар гыйбадәт кылган йолдызларны мисал итеп китерде. Төн караңгылыгы аны каплаган чакта, ул бер йолдыз күрде һәм кавеменә әйтте: "Бу — минем Раббым!" — дип. Ләкин ул йолдыз баткач, ул әйтте: "Мин батучыларны яратмыйм", — дип. Ягъни хакыйкый Илаһ һәрвакыт бар булырга тиеш, ул югалырга, үзгәрергә, батырга тиеш түгел. Йолдыз батучы, үзгәрүчән нәрсә — ул Илаһ була алмый. Бу сүзләр белән Әбраһим үз кавеменә аларның табынган нәрсәләренең бушлыгын һәм хакыйкый Аллаһның мәңгелек, даими булуын аңлатты.

Аятьтән алынган гыйбрәтләр:

• Хакыйкый Илаһ һәрвакыт бар, ул үзгәрми, югалмый һәм батмый. Мәхлукатларның барысы да үзгәрүчән, ә Раббыбыз — мәңгелек.
• Тәүхидкә чакыруда акыл һәм дәлил юлын куллану — пәйгамбәрләрнең ысулы. Әбраһим галәйһиссәлам дошманнарына каршы акыл белән дәлил китерде.
• Кеше гыйбадәт кылган һәр нәрсәнең хәләтен күзәтеп, аның Илаһ булуга лаеклыгын тикшерергә тиеш. Чын Илаһ — һәрнәрсәгә ия булучы, һәрвакыт бар булучы.