Qələm surəsi — Ayə 10

1) Bəzi sözlərin izahı:

• حَلَّاف (həllaf): Çox and içən, yalandan and içməyi adət edinən kimsə.
• مَهِين (məhin): Zəif, dəyərsiz, alçaq, ağıl və rəyi zəif olan kimsə.

2) Ayənin təfsiri:

Bu ayədə Allah-taala Öz Peyğəmbərinə (sallallahu aleyhi və səlləm) xitab edərək buyurur ki, hər çox and içən, yalançı, alçaq və dəyərsiz adama itaət etmə. Belə bir insan Allahın adını hər yerdə, hər məsələdə, haqsız yerə and içmək üçün dilinə gətirir; andı oyuncağa çevirir. Onun ağılı zəif, rəyi dəyərsiz, əxlaqı alçaqdır. Bu ayə bizə öyrədir ki, insan kimə qulaq asdığına, kimə güvəndiyinə və kimə tabe olduğuna diqqət yetirməlidir. Çünki yalançı andlarla dolu bir dil, alçaq bir xarakter və zəif bir ağıl sahibi olan kimsə heç vaxt doğru yola yönəldə bilməz. Belə insanların ardınca getmək insanı yalnız ziyana və uzaqlaşmağa aparır.

Bu ayə həm də bizə xatırladır ki, sözün dəyəri onun doğruluğundan və sahibinin əxlaqından gəlir. And içmək yalnız Allahın adı ilə və yalnız doğru söz üçün olmalıdır. Kim andı yalanına sipər edirsə, o, həm öz şərəfini, həm də insanların etimadını itirir. Mömin isə sözü doğru, əməli təmiz, əxlaqı yüksək olan kimsədir. Qurani-Kərim bizə belə gözəl əxlaqı öyrədir və bizi alçaq xüsusiyyətlərdən uzaq durmağa çağırır. Gəlin bu ayədən dərs götürək: doğru danışaq, andı yerində və doğru işlədək, yalançı və alçaq insanların ardınca getməyək. Belə etsək, həm dünyada hörmət qazanarıq, həm də axirətdə Allahın razılığına nail olarıq.