سوڕەتی قه‌له‌م — ئایه‌ت 15

وەتە ناوەکان:

• تُتْلَىٰ: دەخوێنرێتەوە، دەبیسترێت.
• آیَاتُنَا: ئایەتەکانی قورئان.
• أَسَاطِیرُ: کۆی "ئوستورە"ـە، واتە دەستەبابە و چیرۆکە درۆییەکان و خەیاڵییەکان.
• الْأَوَّلِینَ: پێشینان، خەڵکی سەردەمە کۆنەکان.

تەفسیری ئایەتەکە:

ئەی پێغەمبەرە ڕێزدار! تۆ مەگوێڕە بەو کەسانەی کە خوای گەورە لەم ئایەتانەدا وەسفیان کردووە، ئەو کەسانەی کە زۆر سوێند دەخۆن، درۆزنن، نزم و ڕیسوان، بوختانکەرن بە خەڵکی، بە نهێنی و شوێنکەوتنی خەڵکدا دەگەڕێن بۆ ئاشووب و خراپەکاری، بەخێڵن و ڕێگری دەکەن لە چاکە و خێر، لە سنوور دەردەچن لە ستەم و دەستدرێژیکردن بەسەر خەڵکیدا و لە خواردنی حەرامدا، زۆر گوناهبارن و لە کوفر و بێباوەڕیدا زۆر توندن، بێشەرم و بەدڕەوشتن، و پەیوەندییان بە باوکی ڕاستەقینەیانەوە نییە.

ئەم ئایەتە باسی ئەو کەسە دەکات کە بەهۆی دەوڵەمەندی و ماڵ و کوڕ و سامانەوە خۆی بە گەورە دەزانێت و لە ڕاستی و حەق لادەدات. کاتێک ئایەتەکانی قورئانی پیرۆز بەسەریدا دەخوێنرێتەوە، لە جیاتی ئەوەی بیربکاتەوە و ڕێنمایی وەربگرێت، بەڵکو بە سەرەبەر و لووتبەرزییەوە دەڵێت: "ئەمە چیرۆک و داستانی پێشینانە، ئەفسانەی کۆنەکانە، خەیاڵ و درۆی پێشووەکانە."

ئەم وەسفە بۆ هەموو ئەو کەسانەیە کە ئەم سیفاتە ناپەسەندانەیان تێدایە، جا هەر کەسێک بەم شێوەیە بێت، ئەوا مەترسی لەسەرە. لەم ئایەتەدا هۆشدارییەکی بەهێز هەیە بۆ هەموو موسڵمانێک کە خۆی لەم سیفاتە خراپانە دوور بگرێت و گوێڕایەڵی ئەو کەسانە نەبێت کە ئایەتەکانی خوا بە درۆ دەزانن و بە ئەفسانە دەیانهەژمێرن.

پەیامی دەعوەتی:

ئەی خوشک و برای موسڵمان! چۆن دەبێت مرۆڤێک کاتێک قورئانی پیرۆزی بیست، بەڵکو قورئان کتێبی ڕێنمایی و ڕزگارییە، لە ئاسمانەوە نێردراوە، هیچ ئەفسانە و چیرۆکێکی تێدا نییە. بەڵکو تێیدا ڕاستییەکانی ژیان، ڕێنماییەکانی خوشبەختی، و هۆکاری سەربەرزی و ڕزگاری لە دونیاوە قیامەت هەیە. جا با هەرگیز لەو کەسانە نەبین کە بەرامبەر قورئان بە لووتبەرزی ڕەفتار دەکەن و دەڵێن ئەمە ئەفسانەی پێشینانە. بەڵکو با بە دڵی کراوەوە گوێبیستی بین و لە ڕێنماییەکانی سوود وەربگرین، تا لە ژیانی دونیاماندا سەربەرز بین و لە قیامەتدا ڕزگار بین. قورئان چارەسەری هەموو کێشەکانی ژیانمانە، جا با بیکەینە ڕێبەری ژیانمان و بەپێی فەرمانەکانی بژین.