سوڕەتی قه‌له‌م — ئایه‌ت 45

ووشه‌كانى ئایه‌ته‌كه‌:

• أُمْلِي: مۆڵه‌ت‌دان، دواخستن، ئارام‌گرتن.
• كَيْدِي: پلان و فێڵ و تۆڵه‌ی من.
• مَتِين: به‌هێز و پتەو و قایم.

تەفسیری ئایەتەکە:

ئەی پێغەمبەر! ئەو کەسانەی بەم قورئانە باوەڕ ناهێنن و ئایەتەکانی من بە درۆ دەژمێرن، لێیان گەڕێ و مەترسێنە، چونکە تۆڵەسەندنەوەیان لەسەر منە. من مۆڵەتیان دەدەم و ژیانیان بۆ درێژ دەکەم، ماڵ و سامان و منداڵیان پێ دەبەخشم، بەڵام ئەمە هەموو لەسەر ڕێگای فێڵ و هێلکردنە (استدراج)؛ واتە بەم ناز و نیعمەتانە کە پێیان دەدەم، بە تەدریج نزیكیان دەکەمەوە لە سزای خۆم، بە شێوەیەک کە خۆیان هەستی پێ ناکەن و وا دەزانن کە ئەم دەوڵەمەندی و سەربەخۆییە نیشانەی ڕەزامەندی خوایە لەسەریان، لە کاتێکدا ئەمە هۆی تیاچوون و لەناوچوونیانە.

من مۆڵەتیان دەدەم تا لە گوناه و تاواندا زیاتر ڕۆبچن و بەم شێوەیە سزاکەیان زیاتر بێت. بەڕاستی پلان و تۆڵەی من لە بێباوەڕان زۆر بەهێز و پتەوە، ناتوانن لە چنگ من ڕزگار بن و لە سزای من ناشارژێنەوە. ئەم مۆڵەت‌دانەم بۆیان وەک فێڵێکە لە ڕواڵەتدا چاکەیە، بەڵام لە ڕاستیدا هۆی تیاچوونیانە، چونکە هەرچەندە زیاتر خێر و نازیان پێ دەدەم، ئەوان زیاتر یاخی دەبن و لە ڕێگای ڕاست دوور دەکەون، بۆیە سزاکەشیان گەورەتر دەبێت.

ئەی موسڵمانان! ئەم ئایەتە فێرمان دەکات کە هەرگیز بە دەوڵەمەندی و سەربەخۆیی بێباوەڕان نەخزێین و وەهمان بکەین کە خوا لەوان ڕازییە، بەڵکو دەبێت لە سزای خوا بترسین و چاوی لەسەر بێت، چونکە خوای گەورە لەگەڵ بەندە چاکەکانیدایە و یارمەتییان دەدات، هەرچەندە کاتیان درێژ بێت. جا ئەی بەندەی باوەڕدار! خۆت لە گوناهان بپارێزە و لە سزای خوا بترسە، چونکە فێڵ و پلانی خوا زۆر بەهێزە و کەس ناتوانێت لێی ڕزگار بێت.