سوره معارج — آیه 8

معانی کلمات:

• المُهْل: به معنای «دُردی روغن» یا «تفاله روغن زیتون» است که در ته ظرف مینشیند؛ همچنین به فلزات ذوبشده مانند مس و طلای گداخته نیز گفته میشود.

تفسیر آیه:

این آیه به توصیف یکی از هولناکترین صحنههای روز قیامت میپردازد و میفرماید: «روزی که آسمان مانند مُهل میشود». در آن روز عظیم، آسمان که در نظر ما اینگونه استوار و محکم است، به حالتی درمیآید که مانند دُردی روغن یا فلز گداخته، ذوب و روان میشود. این تشبیه، بیانگر شدت وحشت و دگرگونی کیهانی در آن روز است؛ آسمانی که ستارگان و سیارات در آن نظم دارند، به مادهای مذاب و متلاطم تبدیل میگردد که هیچ استواری و پایداری برای آن باقی نمیماند. این صحنه، نشاندهنده قدرت بیپایان خداوند است که میتواند نظم کائنات را در هم بریزد و جهانی نو پدید آورد.

فواید و پیامهای آیه:

1. بیداری و عبرت: این توصیف هولناک، انسان را به یاد عظمت خداوند و ناتوانی مخلوقات میاندازد و او را از غفلت و سرگرمی به دنیای فانی بازمیدارد.
2. ایمان به معاد: باور به چنین دگرگونی عظیمی، ایمان به روز رستاخیز را در دل تقویت میکند و انسان را به آمادگی برای آن روز بزرگ وا میدارد.
3. امید به عدالت الهی: این صحنهها یادآور این حقیقت است که روزی فرا میرسد که همه ظلمها و بیعدالتیها به سزا میرسد و عدل الهی بر همه چیز حاکم میشود؛ پس مظلومان امیدوار و ظالمان هراسان خواهند بود.
4. تواضع در برابر قدرت خدا: وقتی آسمان با آن عظمت، چنین حالتی پیدا میکند، انسان باید در برابر خالق خود فروتن باشد و بداند که هیچ قدرتی در برابر اراده او تاب مقاومت ندارد.