Qiyoma surasi — Oyat 14

Kalimalarning ma'nolari:

• Basiroh (بَصِيرَةٌ): guvoh, shohid; insonning a'zolari va uning amallarini yozib turuvchi farishtalar.

Tafsir:

Qiyomat kuni inson o'ziga qarshi o'zi guvohlik beradi. Uning qo'llari, oyoqlari, tili, ko'zlari va boshqa a'zolari qilgan amallari haqida shahodat beradi. Bundan tashqari, Alloh tomonidan tayinlangan farishtalar ham uning barcha qilgan ishlarini yozib qo'ygan bo'lib, ular ham guvohlik beradilar. Inson o'z gunohlarini inkor etishga yoki bahona topishga urinsa ham, uning o'z a'zolari va yozib qo'yilgan kitobi unga qarshi dalil bo'ladi. Shuning uchun u hech qanday uzr bilan o'zini oqlay olmaydi. Har bir inson o'zining ichki dunyosini, niyatlarini va qilgan ishlarini eng yaxshi biluvchidir — u o'ziga nisbatan eng aniq guvohdir.

Foydalar:

• Inson o'z amallaridan qochib qutula olmasligini anglab, gunohlardan tiyilishi kerak.
• Qiyomat kuni haqiqat butunlay oshkor bo'lishi va hech kim yolg'on gapira olmasligi — adolatning to'liq amalga oshishini bildiradi.
• Bu oyat insonni doimiy ravishda o'zini hisobga olishga, har bir ishini o'ylab qilishga undaydi, chunki hamma narsa yozib qo'yilmoqda.
• Allohning hikmati va rahmati shundaki, U insonni o'ziga qarshi guvoh qilib qo'ygan — bu esa haqiqatdan qochishning iloji yo'qligini va adolatning mukammalligini ko'rsatadi.