Ан-Назиат сүресі — Аят 16

1. Сөздердің мағынасы:

• إِذْ (Из): Бір уақытты білдіретін сөз, «сол кезде» деген мағынада.
• نَادَاهُ (нәдәһу): Оған дауыстап айтты, шақырды.
• رَبُّهُ (раббуһу): Оның Раббысы, яғни Аллаһ Тағала.
• الْوَادِ (әл-уәди): Аңғар, жазық дала, өзен аңғары.
• الْمُقَدَّسِ (әл-муқаддәс): Киелі, пәк, тазартылған, берекелі.
• طُوًى (Тууа): Синай түбегіндегі аңғардың аты.

1. Аяттың тәпсірі:

Бұл аят Мұса пайғамбарға (ғ.с.) Аллаһ Тағаланың тікелей тілдескен сәтін баяндайды. Сол кезде Аллаһ Тағала Мұсаны Синай тауының маңындағы «Тууа» деп аталатын киелі, пәк әрі берекелі аңғарда шақырды. Бұл аңғардың «муқаддәс» (киелі) деп аталуы — онда Аллаһтың пайғамбарына уахи түсіп, илаһи сөз айтылғандықтан, ол жер ерекше қасиетті орынға айналды. Аллаһ Тағала Мұсаны осы аңғарда шақырып, оған перғауынға баруды, оның шектен шыққан қысымшылығын ескертіп, иманға шақыруды бұйырды. Бұл оқиға — Аллаһтың пайғамбарларымен тікелей сөйлесуінің, оларға тура жол көрсетуінің айқын дәлелі. Сонымен қатар бұл аят Мұса пайғамбарының Аллаһпен тілдесу құрметіне ие болғандығын, оның «Кәлимолла» (Аллаһпен сөйлескен) деген атаққа лайық екендігін көрсетеді.

1. Аяттан алынатын пайдалар:

• Аллаһ Тағала Өзінің сүйікті құлдарымен тікелей тілдесуге құдіретті — бұл Оның рақымы мен мейірімінің кеңдігін білдіреді.
• Киелі орындар мен қасиетті жерлердің құрметі — оларда илаһи уахи мен береке болғандықтан, оларды құрметтеу иманның белгісі.
• Аллаһ пайғамбарларын әрдайым қолдап, оларға тура жол көрсетіп отырады — бұл әрбір мүмінге Аллаһтың жәрдемі мен қамқорлығына сенуге үміт береді.
• Мұса пайғамбардың Аллаһпен тілдесуі — адам баласының рухани жоғары дәрежеге жетуінің мүмкіндігін көрсетеді, бұл әрбір мұсылманды Аллаһқа жақындауға, Оған құлшылық етуге шақырады.
• Аяттағы «Тууа» аңғарының киелілігі — жер бетінде Аллаһтың белгілері мен берекесінің бар екендігін, сондықтан әрбір жерде Аллаһты еске алып, шүкіршілік ету керектігін ұғындырады.