Nazi'ot surasi — Oyat 45

Kalimalarning ma'nolari:

• Munzir: qo‘rqituvchi, ogohlantiruvchi.
• Yakhshaha: undan (qiyomatdan) qo‘rqadi.

Tafsir:

Ey Muhammad alayhissalom, sizning vazifangiz qiyomat soati qachon kelishini bilish emasdir. Bu bilim faqat Alloh taologa xosdir. Sizning ishingiz faqat shu soatdan qo‘rqqan kishilarni ogohlantirishdir. Chunki qiyomatdan qo‘rqqan kishi sizning ogohlantirishingizdan saboq oladi va unga amal qiladi. Qiyomatdan qo‘rqmaydigan, uni inkor etuvchi kishilar esa sizning da’vatingizdan foyda olmaydilar. Shuning uchun ham Alloh taolo sizni faqat qo‘rqqan kishilarga ogohlantiruvchi qilib ta’riflagan. Bu esa qiyomatdan qo‘rqqan mo‘minlarni madh etish, ularning fazilatini bayon qilishdir. Qiyomat kuni kelganda, odamlar dunyoda juda oz vaqt yashaganlarini his qiladilar — go‘yo ular peshindan quyosh botguncha yoki quyosh chiqishidan yarim kungacha bo‘lgan qisqa vaqtgina yashagandek bo‘ladilar. Bu hol qiyomat dahshatining ulug‘ligidan kelib chiqadi.

Foydalar:

1. Payg‘ambar alayhissalomning vazifasi faqat ogohlantirishdir, hidoyat berish esa Allohning ixtiyoridadir. Bu esa da’vat qiluvchilarga katta saboq — ularning vazifasi faqat yetkazish, natija esa Allohdan.
2. Qiyomatdan qo‘rqish mo‘minlarning oliy fazilatidir. Bu qo‘rquv insonni gunohlardan saqlaydi va toat-ibodatlarga undaydi.
3. Qiyomat soatining ilmi faqat Allohga xosdir. Hech kim, hatto Payg‘ambar ham buni bilmaydi. Bu esa insonning ojizligini va Allohning qudratini eslatadi.
4. Qiyomat kuni dunyo hayotining qisqaligi yaqqol namoyon bo‘ladi. Bu haqiqat insonni dunyoga berilib ketmaslikka, oxirat uchun amal qilishga chorlaydi.
5. Ogohlantirishdan faqat qo‘rqqan kishigina foyda oladi. Bu esa har bir insonni qalbini yumshatishga, qiyomat haqida o‘ylashga undaydi.