سوره انفال — آيت 15

1) ڪلمات جي معنيٰ:

• زَحْفًا: لفظي معنيٰ آهي گسڪندي هلڻ، ۽ اصطلاح ۾ مراد آهي ته ٻئي لشڪر وڏي انگ ۾ هڪٻئي ڏانهن وڌي رهيا هجن ۽ ويجهو ٿي رهيا هجن.
• فَلَا تُوَلُّوهُمُ الْأَدْبَارَ: انهن کي پٺيون نه ڏيو، يعني انهن کان ڀڄي نه وڃو.

2) تفسير:

اي ايمان وارؤ! جڏهن اوھين ڪافرن سان مقابلو ڪريو ۽ ٻئي لشڪر هڪٻئي جي ويجهو اچي وڃن، ته ان وقت انهن کي پٺيون ڏئي ڀڄي نه وڃو، ۽ ميدان نه ڇڏيو. پر ثابت قدم رهو، انهن جي مقابلي ۾ ڊٽجي وڃو ۽ انهن سان مقابلي تي صبر ڪريو. ياد رکو ته الله تعاليٰ پنهنجي مدد ۽ نصرت سان اوھان سان گڏ آهي، هو اوھان جو مددگار ۽ ناصر آهي، تنهنڪري اوھان کي انهن تي فتح نصيب ٿيندي.

3) فائدا ۽ سبق:

• ايمان وارن لاءِ ضروري آهي ته هو الله ۽ سندس رسول تي يقين رکن ۽ سندس حڪمن تي عمل ڪن، ڇاڪاڻ ته ايمان جو تقاضا آهي ته انسان مشڪل وقت ۾ به ثابت قدم رهي.
• جنگ ۾ ثابت قدمي ۽ همت سان مقابلو ڪرڻ اسلام جي تعليمات جو حصو آهي، ڀڄڻ ۽ پٺيون ڏيڻ کان منع ڪئي وئي آهي.
• الله تعاليٰ پنهنجي مدد ۽ نصرت جو واعدو انهن سان ڪيو آهي جيڪي سندس راهه ۾ ثابت قدم رهن ٿا، ۽ اهو واعدو مومنن لاءِ وڏي تسلي ۽ حوصلي جو سبب آهي.
• هي آيت مومنن کي سيکاريندي آهي ته هو الله جي مدد تي ڀروسو رکن ۽ ڪنهن به مشڪل صورتحال ۾ پنهنجي فرض کان نه ڀڄن، ڇاڪاڻ ته الله انهن سان گڏ آهي.
• قرآن مجيد ۾ اهڙيون هدايتون مومنن جي دلين ۾ همت ۽ استقلال پيدا ڪن ٿيون، ۽ انهن کي دنيا ۽ آخرت جي ڪاميابي جو رستو ڏيکارين ٿيون.