Абаса сүресі — Аят 20

1. Сөздердің мағынасы:

• ثُمَّ (сумма): кейін, сосын — реттілікті білдіретін жалғаулық.
• السَّبِيلَ (ас-сабил): жол, жол-жоба; мұнда тура жол мен адасу жолы, яғни жақсылық пен жамандық жолы деген мағынада.
• يَسَّرَهُ (яссараһу): оны жеңілдетті, оңайлатты, қолжетімді етті.

1. Аяттың тәпсірі:

Алла Тағала адам баласын жаратып, оны әртүрлі кезеңдерден өткізді: бір тамшы судан жаратып, оған белгілі бір өлшем мен мөлшер берді, содан кейін өлімге ұшыратып, қабірге қойды. Осы аталған кезеңдерден кейін Алла оған жолды жеңілдетті. Бұл жердегі «жол» дегеніміз — адамның дүниеге келу жолы, яғни ана құрсағынан шығуы, сондай-ақ жақсылық пен жамандық, туралық пен адасу жолдарының айқындалып, баяндалуы. Алла адамға осы екі жолдың қайсысын таңдауға болатынын түсіндіріп, әрқайсысын ұстануды жеңілдетті: иман мен игі амалдың жолын да, күпірлік пен бұзақылықтың жолын да адамның алдына қойды. Адам баласына ақыл, пайғамбарлар арқылы баяндау және кітаптар түсіру арқылы тура жолды тану мүмкіндігі берілді. Осылайша, адам өз таңдауы үшін жауапты болады: кім иман етіп, игі іс істесе — ол өзі үшін, кім күпірлік етіп, бұзақылық жасаса — ол да өзіне зиян.

1. Аяттан алынатын пайдалар:

• Алла Тағала адамды жаратып қана қоймай, оған өмір сүру жолын жеңілдетіп, тура жолды да, адасу жолын да айқындап берді. Бұл — Алланың шексіз мейірімі мен даналығының көрінісі.
• Адам баласына таңдау еркіндігі берілген: ол жақсылық пен жамандықтың арасында өзі таңдау жасайды. Бұл адамның қадір-қасиетін арттырады және жауапкершілікті жүктейді.
• Ислам діні адамға ауыртпалық емес, жеңілдік пен айқындықты ұсынады. Алланың жолы — адамның табиғатына сай, түсінікті әрі қолжетімді жол.
• Әр адам өз өмірінде тура жолды таңдап, игі амалдар жасауға ұмтылуы керек, өйткені бұл жол Алла тарапынан жеңілдетілген және айқындалған.
• Бұл аят бізді Алланың нығметтеріне шүкір етуге, Оның берген жол нұсқауын бағалауға және өмірді Оның разылығы үшін өткізуге шақырады.