سوره تکویر — آیه 17

معانی کلمات:

• عَسْعَسَ: به معنای روی آوردن و فرا رسیدن شب با تاریکیاش است؛ برخی مفسران آن را به معنای ادبار و پشت کردن شب نیز دانستهاند، اما معنای مشهور و رایج، اقبال و آمدن شب است.

تفسیر آیه:

خداوند متعال در این آیه به شب سوگند یاد میکند، آنگاه که با تاریکی خود فرا میرسد و همهجا را میپوشاند. این سوگند نشاندهنده عظمت و اهمیت این پدیدهی شگفتانگیز الهی است. شب با نظم و آرامش خود، نشانهای از قدرت و حکمت بیپایان خداوند است؛ زمانی که انسانها به استراحت میپردازند و آرامش مییابند، و ستارگان در آسمان میدرخشند. سوگند به شب، توجه انسان را به این آیهی بزرگ خلقت جلب میکند و او را به تفکر در نظام دقیق و شگفتانگیز جهان هستی فرا میخواند. این سوگندها در ادامهی آیات پیشین، مقدمهای برای بیان عظمت قرآن و رسالت پیامبر اکرم (صلیالله علیه وآله وسلم) است که در آیات بعد به آن پرداخته میشود.

فواید و پیامهای آیه:

• شب، با وجود تاریکی، یکی از نشانههای رحمت و قدرت خداوند است و انسان باید در آن بیندیشد تا به عظمت خالق پی ببرد.
• سوگند خداوند به مخلوقاتش، نشانهی اهمیت تأمل در طبیعت و پدیدههای آن برای شناخت پروردگار است.
• نظم حاکم بر شب و روز، یادآور تدبیر حکیمانهی خداوند در آفرینش است و انسان را به شکرگزاری و عبادت بیشتر ترغیب میکند.
• این آیه به ما میآموزد که در هر پدیدهای، حتی تاریکی شب، نشانههایی از لطف و حکمت الهی نهفته است که باید با دیدهی عبرت به آنها نگریست.