سوره تکویر — آیه 16

معانی کلمات:

• الْجَوَارِ: جمع «جاریه» به معنای سیّارهها و ستارگانی که در مدار خود در حرکتاند.
• الْکُنَّسِ: از ماده «کَنَسَ» به معنای پنهان شدن و در آشیانه رفتن؛ اشاره به ستارگانی که در روز از دید پنهان میشوند.

تفسیر آیه:

خداوند متعال در این آیه به ستارگانی سوگند یاد میکند که در مدارهای خود پیوسته در حرکتاند و هنگام طلوع آفتاب، نورش آنچنان درخشان میشود که ستارگان از دیدگان پنهان میگردند؛ درست مانند آهویی که به «کِناس» (لانه و پناهگاه) خود پناه میبرد و از دید شکارچی پنهان میشود. این سوگند، نشانه عظمت نظم و تدبیر الهی در آفرینش کائنات است. ستارگان با وجود حرکت دائمی، در برابر نور خورشید فروتنانه پنهان میشوند و این خود نشانهای از قدرت بیپایان پروردگار و حکمت او در آفرینش جهان است. این آیه در ادامه سوگندهای پیشین (به کوکبان و شب و صبح) آمده تا بر عظمت قرآن و صدق رسالت پیامبر اکرم (صلیاللهعلیهوآلهوسلم) تأکید کند.

فواید و پیامهای آیه:

1. نظم و تدبیر الهی: حرکت ستارگان و پنهان شدن آنها در روز، نشانهای از نظم دقیق و شگفتانگیز آفرینش است که انسان را به تفکر در عظمت خالق دعوت میکند.
2. تواضع در برابر عظمت خداوند: همانگونه که ستارگان با وجود درخشش شبانه، در برابر نور خورشید پنهان میشوند، انسان نیز باید در برابر عظمت الهی فروتن باشد و غرور و تکبر را کنار بگذارد.
3. اهمیت قرآن و وحی: این سوگندهای پرشکوه، برای تأکید بر عظمت قرآن و اهمیت پیروی از آن است؛ کتابی که هدایتگر بشر به سوی سعادت است.
4. ایمان به غیب: پنهان شدن ستارگان در روز، یادآور حقایق پنهان عالم غیب است که با چشم ظاهر دیده نمیشوند، اما با ایمان و یقین قابل درکاند.