Аль-Аля сүрәсе — Аять 3

Сүзләрнең мәгънәләре:

• قَدَّرَ — алдан билгеләде, үлчәде, тәкъдир кылды.
• فَهَدَىٰ — һәм туры юлга күндерде, һәр мәхлукны үзенә туры килгән эшкә һәм файдасына ишарәләде.

Аять тәфсире:

Ул — Аллаһ, барлык мәхлукатларны (җан ияләрен, үсемлекләрне, җансыз нәрсәләрне) төрле төркемнәргә, төрләргә һәм сыйфатларга бүлеп, һәрберсенә үзенең тәкъдирен билгеләде. Аннары һәр мәхлукны үзенең файдасына, ихтыяҗына һәм тормышына туры килгән юлга күндерде. Мәсәлән, хайваннарга азык эзләү, үз балаларын асрау, куркынычтан качу юлларын өйрәтте; кешегә исә акыл һәм фикер йөртү сәләте биреп, дөрес юлны сайларга мөмкинлек ясады. Үсемлекләргә дә үз вакытында үсү, чәчәк ату һәм җимеш бирү тәкъдирен билгеләде. Бу — Аллаһның хикмәте һәм кодрәте белән һәр нәрсәнең үз урынын табуы, һәр мәхлукның үз ихтыяҗына туры килгән рәвештә туклануы һәм яшәве.

Гыйбрәтләр:

• Аллаһның тәкъдире һәм һидаяте (туры юлга күндерүе) бер-берсенә бәйле: Ул һәр нәрсәнең үлчәмен билгели, аннары аны үз максатына ирештерә. Бу — Аллаһның чиксез хикмәтен күрсәтә.
• Кеше үзенең тормышындагы һәр уңыш, һәр эшнең уңышлы барышы Аллаһның тәкъдире һәм ярдәме белән булуын аңларга тиеш. Шуңа күрә һәр эштә Аллаһка таянырга һәм Аңа шөкер итәргә кирәк.
• Аллаһ һәр мәхлукны үзенең файдасына туры килгән юлга күндергән, димәк, безнең дә вазифабыз — Аллаһ күрсәткән туры юлны (Исламны) тоту, чөнки Ул безнең өчен иң яхшысын белә.
• Бу аять Аллаһның кодрәтенә һәм тәкъдиренә ышануны ныгыта, кешенең йөрәгенә тынычлык сала: һәр нәрсә Аллаһның белеме һәм тәкъдире белән була, шуңа күрә безнең эшебез — тырышырга һәм Аллаһка тәвәккәл итәргә.