Аль-Аляк сүрәсе — Аять 12

1. Сүзләрнең мәгънәләре:

• أَوْ – яки, әллә (монда «яки ул тәкъвалыкка өндәгән булса» мәгънәсендә килә).
• أَمَرَ – әмер итте, кушты, өндәде.
• التَّقْوَى – тәкъвалык, Аллаһудан куркып, Аның әмерләрен үтәү һәм тыелганнарыннан саклану.

2. Аять тәфсире:

Бу аятьтә Аллаһы Тәгалә кешеләрнең гаҗәп хәленә игътибарны юнәлтә: берәү үзе туры юлда булып, кешеләрне тәкъвалыкка – Аллаһудан куркып, Аңа гыйбадәт кылуга һәм Аның чикләүләреннән саклануга өндәсә, икенче берәү аңа каршы чыгып, аны бу эшеннән тыярга тырыша. Бу – гаделсезлекнең һәм залымлыкның иң югары дәрәҗәсе. Әгәр дә ул кеше (Мөхәммәд галәйһиссәләм) хак юлда икәнлеге билгеле булса, һәм ул башкаларны да тәкъвалыкка чакырса, ничек инде аңа бу эшеннән туктарга кушып була? Бу – акылга сыймаслык һәм хакны инкяр итүнең ачык мисалы. Аять мондый эшнең ни дәрәҗәдә яман икәнен күрсәтә: хакны өйрәтүчене тыю – үзе дә зур гөнаһ, ә инде ул өйрәтүче тәкъвалыкка өндәсә, бу гөнаһ тагын да арта. Бу очракта тыючы үзенең залымлыгын һәм наданлыгын күрсәтә, чөнки ул кешеләрнең изгелеккә юлын кисәргә тели.

3. Аятьтән алынган файдалар:

• Бу аять безгә хакны сөйләүчегә һәм тәкъвалыкка чакыручыга каршы торуның – зур гөнаһ икәнен өйрәтә. Кем дә кем кешеләрне Аллаһ юлыннан туктатырга тырышса, ул Аллаһының ачык дошманы санала.
• Тәкъвалыкка өндәү – пәйгамбәрләрнең һәм изге кешеләрнең юлы. Бу эш – бөек дәрәҗә, һәм аны эшләүче һәрчак Аллаһ ярдәмендә булачак.
• Аять безне тәкъвалыкның мөһимлеген аңларга өйрәтә: ул – Аллаһудан куркып, Аның әмерләрен үтәү, тыелган эшләрдән саклану. Тәкъвалык – кешенең иң яхшы сыйфаты, ул аны дөньяда да, ахирәттә дә бәхетле итә.
• Бу аять мөселманнарны тәкъвалыкны үз тормышларында гамәлгә ашырырга һәм башкаларны да бу изге сыйфатка чакырырга дәртләндерә. Кем тәкъвалыкны үзенә сыйфат итсә, ул Аллаһуга якын булыр һәм Аның рәхмәтенә ирешер.