Sure Yûnus — Ayet 18

Kelime Anlamları:

• Şüfeâ: Şefaatçiler, aracılar.
• Tünebbiûne: Haber veriyor musunuz, bildiriyor musunuz?
• Sübhânehû: O, her türlü eksiklikten ve noksanlıktan uzaktır, münezzehtir.
• Teâlâ: Yücedir, çok yücedir.

Tefsir:

Bu âyet-i kerîmede Yüce Allah, müşriklerin içinde bulunduğu acınası durumu gözler önüne seriyor. Onlar, Allah'ı bırakıp kendilerine hiçbir zarar veremeyen, hiçbir fayda sağlayamayan putlara ve düzmece ilahlara tapıyorlar. Hâlbuki gerçek ilah, fayda ve zarar verebilendir. Bu putlar ise ne bir zararı defedebilir ne de bir hayrı getirebilir. Onlar sadece taştan, ağaçtan veya uydurma varlıklardan ibarettir.

Daha da ilginç olanı, bu müşriklerin tutarsız gerekçeleridir. Onlar diyorlar ki: "Biz bunlara, Allah katında bize şefaat etsinler diye ibadet ediyoruz." Yani kendi elleriyle yaptıkları veya uydurdukları bu varlıkların, Allah'ın izni olmadan kendilerine aracılık edeceğini zannediyorlar. Bu, akıl ve mantıkla bağdaşmayan bir iddiadır.

Yüce Allah, Peygamber Efendimiz'e (sallallahu aleyhi ve sellem) bu iddiayı çürütmesi için şöyle demesini emrediyor: "Siz Allah'a, göklerde ve yerde olmayan bir şeyi mi haber veriyorsunuz?" Yani siz, Allah'ın hiçbir şekilde varlığını kabul etmediği, O'nun katında hiçbir karşılığı olmayan bir şefaati mi O'na öğretiyorsunuz? Allah, her şeyi bilendir. Eğer göklerde ve yerde kendisine şefaat edecek bir varlık olsaydı, O bunu elbette bilirdi. Sizin bu iddianız, Allah'ı bilgisiz görmek gibi büyük bir cehalettir.

Âyetin sonunda ise Yüce Allah, kendisini bu iftiradan tenzih ederek şöyle buyuruyor: "Allah, onların ortak koştukları her şeyden münezzehtir ve çok yücedir." O, eşi, benzeri, ortağı ve yardımcısı olmaktan uzaktır. O'nun şanı, bu tür yakıştırmalardan çok yücedir.

Bu âyet bize, tevhid inancının ne kadar önemli olduğunu ve Allah'a ortak koşmanın ne kadar büyük bir cehalet ve zulüm olduğunu öğretir. Allah'tan başkasından medet ummak, O'ndan başkasına yalvarmak, insanı hem dünyada hem ahirette hüsrana uğratır. Çünkü fayda ve zarar verme gücü yalnızca Allah'a aittir. O'nun izni olmadan hiçbir varlık, hiçbir kimse bir başkasına ne fayda ne de zarar verebilir. Öyleyse bizler, tüm ibadetlerimizi, dualarımızı ve yakarışlarımızı yalnızca Allah'a yöneltmeliyiz. O, duaları işiten, kullarına en yakın olandır. O'na ortak koşmaktan şiddetle kaçınmalı ve yalnızca O'na güvenmeliyiz. Bu, kurtuluşumuzun ve huzurumuzun tek yoludur.