یونس سۈرىسى — ئايەت 35

1. مەنىسى چۈشەندۈرۈشكە تېگىشلىك سۆزلەر:

• «شُرَكَائِكُم»: سىلەر ئاللاھقا شېرىك قىلىۋاتقان بۇتلىرىڭلار ۋە باشقا مەبۇدلىرىڭلار.
• «يَهْدِي»: توغرا يولغا يېتەكلەيدۇ، ھەقىقەتكە يېتەكلەيدۇ.
• «الْحَقّ»: ھەقىقەت، توغرا يول، ھەق دىن.
• «أَحَقُّ أَن يُتَّبَعَ»: ئەگىشىشكە ئەڭ لايىق، ئەڭ ھەقلىق.
• «لَّا يَهِدِّيَ إِلَّا أَن يُهْدَىٰ»: ئۆزى ئۆزىنى يېتەكلىيەلمەيدۇ، پەقەت باشقىلار يېتەكلىسە ئاندىن يول تاپىدۇ.
• «تَحْكُمُونَ»: ھۆكۈم قىلىسىلەر، قارار چىقىرىسىلەر.

1. ئايەتنىڭ تەپسىرى:

ئى پەيغەمبەر! بۇ مۇشرىكلارغا ئېيتىپ قوي: سىلەر ئاللاھقا شېرىك قىلىۋاتقان مەبۇدلىرىڭلارنىڭ ئىچىدە ھەقىقەت يولىغا يېتەكلەيدىغان بىرى بارمۇ؟ ئۇلار بۇ سوئالغا ھەرگىز «بار» دېيەلمەيدۇ، چۈنكى ئۇ بۇتلار ھېچقانداق يېتەكلىيەلمەيدۇ. ئاندىن ئۇلارغا ئېيت: پەقەت ئاللاھلا ھەقىقەت يولىغا يېتەكلەيدۇ. ئاللاھ ھەقىقەتكە يېتەكلەيدىغان زاتتۇر.

ئەمدى ئويلىنىپ باقايلى: ھەقىقەت يولىغا يېتەكلەيدىغان زات ئەگىشىشكە ئەڭ لايىق ۋە ئەڭ ھەقلىقمۇ، ياكى ئۆزى ئۆزىنى يېتەكلىيەلمەيدىغان، پەقەت باشقىلار يېتەكلىسە ئاندىن يول تاپالايدىغان بۇتلارمۇ؟ ئەلۋەتتە، ھەقىقەتكە يېتەكلەيدىغان ئاللاھ ئەگىشىشكە ئەڭ ھەقلىقتۇر. ئۇ بۇتلار بولسا نە ئۆزىنى يېتەكلىيەلەيدۇ، نە باشقىلارنى يېتەكلىيەلەيدۇ؛ ھەتتا ئۆزىنىڭ بىر يەردىن يەنە بىر يەرگە يۆتكىلىشىمۇ باشقىلارنىڭ ياردىمىگە موھتاج.

ئۇنداقتا سىلەرگە نېمە بولدى؟ قانداقسىگە بۇنداق خاتا ھۆكۈم چىقىرىسىلەر؟ قانداقسىگە ئاللاھ بىلەن ئاجىز، ئاجىز بۇتلارنى باراۋەر دەپ قارايسىلەر؟ بۇ نەقەدەر ئوڭۇشسىز، نەقەدەر ئاساسسىز بىر ھۆكۈمدۇر!

ئى ئىنسان! ئەقلىڭنى ئىشلەت، پەرۋەردىگارىڭنى تونۇ. سەن ئۆزۈڭمۇ ھەر كۈنى يېتەكلىنىشكە، يول كۆرسىتىلىشكە موھتاجسەن. سېنى ھەقىقەت يولىغا يېتەكلەيدىغان زات پەقەت ئاللاھتۇر. ئۇنىڭغا قۇل بولۇش، ئۇنىڭ يولىغا ئەگىشىش سېنىڭ ئەڭ چوڭ بەختىڭدۇر. ئاللاھ سېنى ھەقىقەت يولىغا يېتەكلىسۇن، قەلبىڭنى نۇرغا تولدۇرسۇن.