سوره یونس — آیه 35

معانی واژگان:

• یَهْدِی: راهنمایی کردن، هدایت نمودن.
• یَهِدِّی: (مخفّف یهتدی) به راه آمدن، هدایت یافتن.
• أُهْدَی: هدایت شدن توسط دیگری.

تفسیر آیه:

ای پیامبر! به مشرکان بگو: آیا در میان معبودانی که شریک خدا قرار دادهاید، کسی هست که به سوی حق و حقیقت راهنمایی کند؟ آنان ناگزیر خواهند گفت: نه! پس به آنان بگو: تنها خداوند است که به سوی حق هدایت میکند. حال آیا کسی که خود هدایتگر به سوی حق است، سزاوارتر است که از او پیروی شود، یا کسی که خودش نیز راه را نمییابد و تنها اگر دیگری او را راهنمایی کند، به راه میافتد؟ معبودان شما نه کسی را هدایت میکنند و نه خود راه را مییابند، مگر آنکه آنان را جابهجا کنند یا به جایی ببرند. پس شما را چه شده است؟ چگونه داوری میکنید و این چنین میان خدا و بتهای ناتوان برابری میگذارید؟ این داوریِ باطلی است که عقل سلیم آن را نمیپذیرد.

فواید و پیامهای آیه:

• معیار شایستگی برای پیروی، هدایتگری به سوی حق است، نه قدرت یا ظواهر فریبنده.
• بتها و معبودان دروغین نه هدایتگری دارند و نه خود هدایت میشوند؛ پس پیروی از آنان نشانه بیخردی است.
• عقل سلیم، توحید و پیروی از خداوند را میپذیرد و شرک را محکوم میکند.
• این آیه دعوتی است به اندیشیدن و داوری عادلانه، تا انسانها با فطرت پاک خود حق را از باطل بازشناسند و تنها از خداوند پیروی کنند.