Hud surəsi — Ayə 118

﴿وَلَوْ شَاءَ رَبُّكَ لَجَعَلَ النَّاسَ أُمَّةً وَاحِدَةً وَلَا يَزَالُونَ مُخْتَلِفِينَ﴾

Kəlmələrin mənaları:

• Ümmətən vahidə: Tək bir din üzərində birləşmiş, eyni inanca malik olan bir cəmiyyət.
• Muxtəlifin: Müxtəlif din və məzhəblərə ayrılmış, ayrı-ayrı yollarda gedənlər.

Təfsir:

Ey Peyğəmbər! Əgər Rəbbin istəsəydi, bütün insanları vahid bir ümmət, tək bir din olan İslam dini üzərində birləşdirərdi. Lakin Allahın hikməti bunu tələb etmədi. O, insanları imtahan üçün yaratmışdır və bu imtahanın tələbi olaraq onları ixtiyar sahibi etmişdir. Buna görə də insanlar öz nəfslərinin istəklərinə, həva və həvəslərinə uyaraq, zülm və inadkarlıq üzündən haqq yoldan ayrılıb müxtəlif dinlərə, məzhəblərə və yollara bölünəcəklər. Onlardan bəzisi yəhudi, bəzisi xaçpərəst, bəzisi atəşpərəst, bəzisi isə müşrik olacaqdır. Bu ayrılıq və ixtilaf, Allahın qəza və qədəri ilədir və Onun əbədi hikmətinin bir hissəsidir.

Dəvət və ibrət tərəfi:

Bu ayə bizə öyrədir ki, insanlar arasındakı ixtilaflar təsadüfi deyildir. Allah hər şeyi bir hikmətlə yaratmışdır. Ey insanlar! Bu müxtəliflik içində sizə düşən vəzifə, haqqı axtarıb tapmaq və ona tabe olmaqdır. Quran və Peyğəmbərin (sallallahu aleyhi və səlləm) yolu, haqq yoldur. Bu yola yapışanlar, ixtilaflar içində belə doğru istiqaməti tapmış olarlar. Allah sizi bu müxtəliflikdə sərgərdan qoymamış, doğru yolu göstərən rəhbərlər göndərmişdir. Odur ki, ağıl və düşüncənizi istifadə edin, haqqı qəbul edin və Rəbbinizin mərhəmətinə nail olun. Unutmayın ki, Allah sizi vahid bir ümmət etməyə qadir idi, lakin sizi imtahan üçün bu hala gətirmişdir. İndi isə sizin üzərinizə düşən, bu imtahanda uğur qazanmaqdır.