Сураи Йусуф — Оят 55

1. Маънои калимаҳои мушкили оят:

— «خَزَائِنِ»: ҷамъи «خِزَانَة», яъне анборҳо ва ганҷинаҳое, ки молу ғалла ва захираҳои давлат дар он нигоҳ дошта мешаванд.

— «حَفِيظٌ»: нигаҳбон ва амин, яъне касе ки боэътимод аст ва он чи ба ӯ супорида шудааст, хуб нигаҳбонӣ мекунад.

— «عَلِيمٌ»: доно ва огоҳ, яъне касе ки роҳҳои идора ва тадбири корро хуб медонад.

1. Тафсири оят:

Юсуф (алайҳис-салом) ба подшоҳ гуфт: маро бар анборҳо ва ганҷинаҳои замини Миср волий ва масъул таъин кун, то молу ғалла ва захираҳои мардумро идора намоям. Ӯ ин хоҳишро на барои манфиати шахсӣ, балки барои он изҳор кард, ки ба бандагони Худо фоида расонад ва дар байни мардум адлу инсоф барқарор созад. Юсуф худро бо ду сифат тавсиф кард: якум, «ҳафийз» — нигаҳбони амин, ки он чи ба ӯ супорида мешавад, бо тамоми эҳтиёт ҳифз мекунад; дуюм, «алим» — доно ва огоҳ ба роҳҳои тадбир ва идораи корҳо. Ӯ медонист, ки чӣ гуна бояд захираҳоро ҷамъ оварад, нигоҳ дорад ва дар вақти лозима ба мардум расонад. Ин хоҳиши Юсуф аз рӯи ҳирс ва тамаъ набуд, балки аз рӯи дилсӯзӣ ба мардум ва хоҳиши хизмат ба онҳо буд.

1. Фоидаҳое, ки аз ин оят гирифта мешаванд:

— Ислом дини хизмат ба ҷомеа аст; шахси солеҳ бояд дар ҷойҳое ки метавонад, ба мардум фоида расонад ва аз мақому мансаб барои хайр истифода кунад.

— Амонатдорӣ ва дониш ду сифати муҳими роҳбар ва масъули ҷомеа мебошанд; касе ки корро ба ӯҳда мегирад, бояд ҳам амин бошад ва ҳам доно.

— Хоҳиши мансаб барои хизмат ва адлу инсоф ҷоиз ва ҳатто писандида аст, аммо хоҳиши он барои манфиати шахсӣ ва худхоҳӣ накӯҳиш шудааст.

— Дилсӯзӣ ба мардум ва кӯшиш барои беҳбудии ҳоли онҳо аз сифоти паёмбарон ва бандагони солеҳи Худост.

— Худованд бандагони амин ва доноро дар ҷойҳои муносиб ба кор мегирад ва ба воситаи онҳо ба мардум раҳмат мерасонад; ин моро ба сӯи он ҳидоят мекунад, ки амонатдорӣ ва донишро дар худ парвариш диҳем ва ба ҷомеа хизмат кунем.