سوره حجر — آیه 6

معانی کلمات:

• الذِّکر: قرآن کریم.
• لمجنون: دیوانه، کسی که عقلش را از دست داده باشد.

تفسیر آیه:

مشرکان مکه که با لجاجت و عناد در برابر دعوت پیامبر اکرم (صلیاللهعلیهوسلم) ایستاده بودند، به عنوان تمسخر و استهزاء به ایشان گفتند: «ای کسی که ادعا میکنی قرآن بر تو نازل شده است!» آنان با این سخن، در واقع نبوت پیامبر را به باد تمسخر گرفتند و گفتند: «تو قطعاً دیوانهای!» زیرا به گمان باطلشان، کسی که ادعا کند فرشتهای از جانب خدا بر او کتابی نازل کرده، جز دیوانه نیست. آنان این سخن را نه از روی تحقیق و جستجوی حقیقت، بلکه صرفاً برای تحقیر و توهین بیان کردند و حتی در برخی روایات، از ایشان نقل شده که گفتند: «اگر راست میگویی، فرشتگان را نزد ما بیاور تا بر رسالت تو گواهی دهند» — اما این نیز بهانهجویی بیشتر بود، نه طلب حقیقت.

فواید و پیامهای آیه:

1. صبر بر آزار و تمسخر دشمنان: این آیه به ما میآموزد که پیامبران الهی و پیروانشان همواره در مسیر دعوت با تمسخر و توهین مواجه بودهاند؛ پس مؤمن باید در برابر چنین رفتارهایی شکیبا باشد و از مسیر حق منحرف نشود.
2. تمسخر دشمنان، نشانه حقانیت: وقتی دشمنان حق، به جای استدلال و منطق، به توهین و نسبتهای ناروا روی میآورند، این خود نشانهای بر ضعف استدلال آنان و حقانیت دعوت است.
3. پاداش عظیم صبر بر اذیت: خداوند در ادامه این سوره، پیامبرش را به صبر دعوت میکند و به او دلداری میدهد؛ این نشان میدهد که هر کس در راه خدا اذیت شود، پاداش او نزد خدا محفوظ است و نباید از سختیها ناامید شود.
4. آگاهی از شیوههای دشمنان: این آیه به مؤمنان هشدار میدهد که دشمنان اسلام همیشه از ابزار تمسخر، توهین و نسبتهای ناروا استفاده میکنند تا چهره حق را وارونه جلوه دهند؛ پس باید هوشیار بود و فریب این حربهها را نخورد.