Hijr surasi — Oyat 65

Kalimalarning ma'nolari:

• فَأَسْرِ – kechasi yo‘lga chiq, kechasi yurishni boshlа.
• بِقِطْعٍ مِنَ اللَّيْلِ – kechaning bir qismi o‘tgandan so‘ng, ya’ni kechaning bir bo‘lagida.
• وَاتَّبِعْ أَدْبَارَهُمْ – ularning orqasidan yur, ya’ni ularning ketidan borgin.
• وَلَا يَلْتَفِتْ مِنْكُمْ أَحَدٌ – hech biringiz orqasiga qaramasin, ortiga burilib boqmasin.
• وَامْضُوا حَيْثُ تُؤْمَرُونَ – sizlarga buyurilgan joyga qarab yuringlar, ya’ni amr qilingan tomonga ketinglar.

Tafsir:

Alloh taolo Lut alayhissalomga o‘z xonadoni va unga iymon keltirgan mo‘minlar bilan kechaning bir qismi o‘tgach, ya’ni tungi zulmat ichida, shahar tashqarisiga chiqib ketishni buyurdi. U zot o‘z oilasi va izdoshlarini oldiga olib, o‘zi ularning orqasidan yurishi kerak edi. Bu esa ularning ortda qolib, azobga duchor bo‘lishidan saqlash uchun edi. Shuningdek, hech kim orqasiga qarab, sodir bo‘layotgan dahshatli voqealarni tomosha qilmasligi lozim edi. Chunki bu holat ularni to‘xtatib qo‘yishi va halokatga olib kelishi mumkin edi. Ular buyurilgan joyga, ya’ni Shom tarafga qarab tezda harakat qilishlari kerak edi. Bu buyruq ularning xavfsiz joyga yetib borishlari va Allohning azobidan qutulishlari uchun edi.

Foydalar:

Ushbu oyatdan quyidagi saboqlarni olamiz:

1. Itoat va sadoqat – Mo‘min kishi Allohning amriga so‘zsiz bo‘ysunishi va buyurilgan ishni tezda bajarishi lozim. Lut alayhissalom ham xuddi shunday qildilar.
2. Ehtiyotkorlik va tadbir – Diniy ishlarda ham, dunyoviy ishlarda ham ehtiyotkorlik bilan harakat qilish kerak. Kechasi chiqib ketish va orqaga qaramaslik – bu tadbirning bir qismi edi.
3. Gunoh va azobdan qochish – Gunohkor jamiyatda yashovchi mo‘min o‘zini va oilasini halokatdan saqlash uchun harakat qilishi lozim. Bu yerda Lut alayhissalomning oilasini olib chiqib ketishi bunga misoldir.
4. Allohning yordami – Alloh o‘z bandalariga qiyin paytlarda yo‘l ko‘rsatadi va ularni najotga yetaklaydi. Mo‘min kishi Allohga tavakkal qilib, Uning amriga amal qilsa, albatta najot topadi.
5. Oila va yaqinlarni himoya qilish – Har bir inson o‘z oilasi va yaqinlarini diniy va dunyoviy xavflardan saqlashga harakat qilishi kerak. Bu islomiy mas’uliyatning bir qismidir.