Сураи Аль-Хиджр — Оят 65

1. Маънои калимаҳое, ки шарҳ талаб мекунанд:

• «فَأَسْرِ»: аз «إسراء» гирифта шуда, маънои шабона рафтан ё сайру сафар дар шабро дорад.
• «بِقِطْعٍ مِّنَ اللَّيْلِ»: қисме аз шаб, порае аз шаб.
• «أَدْبَارَهُمْ»: паси онҳо, қафои онҳо.
• «وَلَا يَلْتَفِتْ»: набояд касе ба ақиб нигоҳ кунад ё рӯй гардонад.
• «وَامْضُوا»: биравед, гузаред, идома диҳед.

1. Тафсири оят:

Худованд ба Иброҳим (алайҳис-салом) фармон медиҳад, ки аҳли хонаводаи худро — яъне мӯъминони аз қавми ӯро — дар порае аз шаб, пеш аз он ки азоб ба қавми ӯ бирасад, берун барад. Фармон медиҳад, ки худаш аз паси онҳо ҳаракат кунад, то касе аз қафо намонад ва азоб ба ӯ нарасад. Ҳамчунин мефармояд, ки ҳеҷ кас аз шумо набояд ба ақиб нигоҳ кунад ва ба он чи бар сари қавми гуноҳкор меояд, таваҷҷуҳ намояд, зеро дидани он ҳаводис тоқати инсонро тақо надорад. Сипас мефармояд, ки ба сӯи он ҷое, ки Аллоҳ фармон додааст, шитоб кунед — ки он сарзамини Шом буд — то дар ҷои амну осоишта қарор гиред. Ин оят нишон медиҳад, ки наҷоти мӯъминон дар итоат ба фармони Аллоҳ ва шитоб дар иҷрои он аст, ва ҳар касе ки ба амри Худо гардан наад, аз азоб эмин нахоҳад буд.

1. Фоидаҳое, ки аз ин оят ба даст меояд ва одамонро ба Ислом ва Қуръон меҳрубон мекунад:

• Аллоҳ бандагони мӯъмини худро танҳо намегузорад ва роҳи наҷотро ба онҳо нишон медиҳад.
• Итоат ба фармони Аллоҳ сабаби эмин мондан аз азоб ва балоҳост.
• Дар вақти хатар бояд ба фармони Худо шитоб кард ва ба ақиб нигоҳ накард, яъне ба гузаштаи гуноҳкорона ва ба ҳалокати дигарон дил набаст.
• Қуръон китоби ҳидоят ва раҳмат аст, ки ҳатто дар лаҳзаҳои сахт роҳи дурустро нишон медиҳад.
• Наҷоти ҳақиқӣ дар пайравӣ аз паёмбарон ва амри Аллоҳ аст, на дар пайравии хоҳишҳои нафс ва одати мардуми гумроҳ.