Ан-Нахль сүрәсе — Аять 21

Сүзләр аңлатмасы:

• Әмват — үлекләр, тереклексез нәрсәләр.
• Гайру әхйә — тере түгелләр, ягъни аларда берникадәр тереклек билгесе дә юк.
• Йәшүрун — сизмиләр, белмиләр.
• Әййән — кайчан, нинди вакытта.
• Юбҗәсүн — терелтелеп кубарылачаклар.

Аять тәфсире:

Аллаһы Тәгалә монда мәҗүсиләрнең сынымнарын тасвирлый: алар — үлек, тереклексез нәрсәләр. Аларны кешеләр үз куллары белән ясаган, ләкин аларда һичнинди тереклек юк. Бу сынымнарның үлек булуы ачык мәгънәдә — аларның ташы да, агачы да, металлы да бар, әмма аларда җан юк, алар сулыш алмыйлар, хәрәкәт итмиләр. Аларның үлеменнән соң терелү дә булмаячак, чөнки алар беркайчан да тере булмаганнар.

Бу сынымнар үзләренә табынучыларның аларга нинди дога кылганнарын, нинди корбаннар китергәннәрен дә сизмиләр. Алар хәтта үзләренең кайчан терелтелеп кубарылачакларын да белмиләр. Кыямәт көнендә алар үзләренә табынучылар белән бергә терелтелеп кубарылачаклар һәм алар белән бергә җәһәннәм утына ташланачаклар. Аларның бернинди файдалары да, зарарлары да юк — нәкъ үлек кебек.

Гыйбрәтләр:

1. Аллаһыдан башка табынылган һәрнәрсә — үлек, тереклексез, файда китерә алмый торган нәрсә. Кеше үзенең гыйбадәтен тик тере, ишетүче, күрүче, һәрнәрсәгә кадир булган Аллаһыга гына багышларга тиеш.
2. Сынымнарга табынучыларның хәле бик аяныч: алар үз куллары белән ясаган нәрсәләргә табыналар, ә алар аларны ишетмиләр дә, күрмиләр дә, ярдәм итә алмыйлар да.
3. Кыямәт көнендә хакыйкать ачылачак: ялган илаһлар да, аларга табынучылар да җәһәннәмгә ташланачаклар. Бу — Аллаһының гаделлеге һәм хакыйкате.
4. Мөэмин кеше өчен иң зур бәхет — Аллаһыга гына табыну һәм Аның рәхмәтенә ирешү. Чөнки Аллаһы Тәгалә — тере, мәңге яшәүче, ишетүче, күрүче, догаларны кабул итүче.