Ан-Нахль сүресі — Аят 21

1. Сөздердің мағынасы:

• أَمْوَاتٌ — өлі, жансыз нәрселер.
• غَيْرُ أَحْيَاءٍ — тірі емес, өмірі жоқ.
• يَشْعُرُونَ — сезінбейді, білмейді.
• أَيَّانَ — қашан, қай уақытта.
• يُبْعَثُونَ — қайта тірілтіледі, қабірден тұрғызылады.

1. Аяттың тәпсірі:

Бұл аятта Аллаһқа серік қосылып, табынылып жатқан пұттардың шынайы сипаты баяндалады. Олар — тіршілігі жоқ, жансыз, өлі денелер. Оларды адамдар өз қолдарымен жасап алғанымен, оларда ешбір өмір жоқ, тіпті өздеріне табынып жатқан адамдардың да, өздерінің де қайта тірілетін уақытын білмейді. Олар ешнәрсені сезінбейді, естімейді, көрмейді. Қиямет күні олар да, оларға табынғандар да бірге тозақ отына тасталу үшін қайта тірілтіледі. Бірақ пұттар бұл күннің қашан болатынын мүлде білмейді, себебі оларда ақыл да, сезім де жоқ. Бұл аят пұтқа табынушылардың нанымының негізсіздігін, ақылға сыйымсыздығын ашық көрсетеді: өзі өлі, тірі емес, ешнәрсені сезінбейтін нәрсеге қалайша тәуекел етіп, одан пайда күтуге болады?

1. Аяттан алынатын пайдалар:

• Бұл аят адамды Аллаһтан басқаға табынудың мәнсіздігіне ой салады. Жансыз, өлі нәрселерден ешбір пайда да, зиян да келмейтінін түсіну — ақыл иесіне үлкен сабақ.
• Аят Аллаһтың құдіретін, қайта тірілудің хақ екенін еске салады. Тірілтуге қабілетті жалғыз Аллаһ екенін білу иманды күшейтеді.
• Пұттардың өздері де қайта тірілуді білмейтіні айтылып, олардың әлсіздігі мен дәрменсіздігі айқындалады. Бұл — таухидке, жалғыз Аллаһқа құлшылық етуге шақыру.
• Ислам — ақыл мен парасатқа негізделген дін екенін көрсетеді. Ол адамды саналы түрде, шынайы Илаһқа бет бұруға бағыттайды.
• Құранның адамды ойлануға, шынайылыққа, адалдыққа шақыратын дана кітап екенін ұғындырады. Оны оқып, бой түзеу — бақыттың кілті.