Isro surasi — Oyat 30

Kalimalarning ma'nolari:

• Yabsutur-rizqa: Rizqni kengaytiradi, mo'l-ko'l qiladi.
• Yaqdir: Rizqni toraytiradi, cheklab qo'yadi.
• Khabir: Har bir narsaning ichki yuzini biluvchi, hamma narsadan xabardor.
• Basir: Har bir narsani ko'rib turuvchi, ko'zi bilan guvoh bo'luvchi.

Tafsir:

Ey Payg'ambar! Albatta, Robbingiz rizqni kimga xohlasa kengaytiradi va kimga xohlasa toraytiradi. Bu Uning cheksiz hikmati va adolati bilan amalga oshadi. U bandalarining ahvolini to'liq biladi — kim uchun boylik yaxshi, kim uchun kambag'allik yaxshi ekanini eng yaxshi O'zi biladi. Chunki rizqning kengayishi ham, torayishi ham Uning hikmatiga muvofiqdir. U hech kimga zulm qilmaydi, balki har bir bandasiga uning manfaati va maslahati uchun mos keladigan darajada beradi.

Albatta, U o'z bandalariga nisbatan xabirdir — ularning yashirin va oshkora barcha ishlaridan, qalblaridagi niyatlaridan, ehtiyojlaridan to'liq xabardordir. Shuningdek, U basirdir — bandalarining barcha holatlarini ko'radi, ularning qanday sharoitda yashayotganini, nimalarga muhtojligini va qanday yashashlari ular uchun yaxshiroq ekanini biladi. Shuning uchun U har bir bandasiga o'z hikmati bilan rizq beradi.

Foydalar:

1. Bu oyat mo'minga rizqning kengligi yoki torligi Allohning hikmati bilan ekanini o'rgatadi. Shuning uchun inson rizqi tor bo'lsa, tushkunlikka tushmasligi, keng bo'lsa, mag'rurlanmasligi kerak. Har ikkala holatda ham Allohning hikmatiga ishonib, shukr qilish lozim.
2. Alloh bandalarining ahvolini to'liq biluvchi va ko'ruvchi ekanini anglagan inson, o'z hayotida har bir ishni Allohning nazorati ostida ekanini his qiladi. Bu esa insonni gunohlardan saqlaydi va to'g'ri yo'lda mustahkam turadi.
3. Rizqning kengayishi yoki torayishi Allohning hikmatiga bog'liq ekanini bilish, insonni boshqa odamlarga hasad qilishdan saqlaydi. Chunki har kimning rizqi Alloh tomonidan uning manfaati uchun belgilangan.
4. Bu oyat mo'minlarga Allohning rahmati va g'amxo'rligini eslatadi. U bandalarini hech qachon tark etmaydi, balki ularning holatini bilgan holda eng yaxshi tarzda taqdir qiladi. Bu esa insonning qalbini Allohga bo'lgan ishonch va tavakkal bilan to'ldiradi.