Аль-Кахф сүрөсү — Аят 109

1. Аяттагы түшүндүрүүгө муктаж сөздөр:

• مِدَادًا (мидад): сыя, жазуу үчүн колдонулуучу суюктук.
• لَنَفِدَ (ланафида): бүтүп калмак, түгөнүп калмак.
• كَلِمَاتُ رَبِّي (калимаату Рабби): Раббимдин сөздөрү — Аллахтын илими, хикметтери, убадалары жана эскертүүлөрү.
• مَدَدًا (мададан): кошумча, жардам катары кошулган нерсе.

1. Аяттын түшүндүрмөсү:

Оо, пайгамбар, айткын: «Эгерде деңиздин суусу Раббимдин сөздөрүн жазуу үчүн сыя болуп берсе, анда Раббимдин сөздөрү бүтпөстөн мурун деңиздин суусу түгөнүп калмак. Ал тургай, ага окшогон дагы бир деңизди кошумча кылып келтирсек да, ал да түгөнмөк, бирок Раббимдин сөздөрү түгөнбөмөк».

Бул аятта Аллахтын сөздөрүнүн, илиминин жана хикметтеринин чексиздиги баяндалат. Аллахтын сөздөрүнө Анын убадалары, эскертүүлөрү, буйруктары жана жаратуудагы «бол» деген сөздөрү кирет. Аллах бир нерсени жаратууну кааласа, ага «бол» дейт, ошондуктан Анын сөздөрүнүн саны чексиз. Бардык деңиздер сыя болуп, бүткүл жаратылыш калем болуп берсе да, Аллахтын сөздөрүн жазып бүтүрө алмак эмес. Бул Аллахтын илиминин, кудуретинин жана сөзүнүн чексиз экендигин көрсөтөт.

1. Аяттан алынуучу пайдалар:

• Аллахтын илими жана сөздөрү чексиз экендигин билүү — бул адамдын жаратуучусунун улуулугун тереңирээк түшүнүүгө жардам берет.
• Адам баласынын акылы жана мүмкүнчүлүктөрү чектелүү экендигин моюнга алуу — бул момундукка жана кичипейилдикке чакырат.
• Курандын жана Аллахтын сөздөрүнүн баа жеткис байлыгын сезип, аларды окууга, үйрөнүүгө жана алардан үлгү алууга умтулуу керек.
• Аллахтын кудуретинин чексиздигин түшүнүү — бул адамдын жүрөгүнө тынчтык жана ишеним берет, анткени Аллах ар бир нерсеге жетиштүү.
• Бул аят бизди Аллахтын аяттарын терең ойлонуп, Анын жаратылышындагы далилдерди көрүүгө жана Ага болгон ыраазылыкты арттырууга чакырат.