سوره بقره — آیه 10

معانی کلمات:

• مَرَض: شک، نفاق، و فساد درونی.
• فَزَادَهُم: پس افزود بر ایشان.
• عَذَابٌ أَلِيمٌ: عذابی دردناک و سخت.
• یَکْذِبُونَ: دروغ میگویند (به خدا و رسول و مردم).

تفسیر آیه:

در دلهای منافقان بیماریِ شک و نفاق و فساد اخلاقی وجود دارد. این بیماری، ریشهای در درونشان دوانده و راه هر گونه ایمان و هدایت را بسته است. خداوند به سبب لجاجت و اصرارشان بر کفر و نفاق، بر این بیماری افزود و شک و گمراهی آنان را بیشتر کرد؛ زیرا هر گاه آیهای نازل میشد، آن را بهانهی تردید و انکار قرار میدادند و بدین ترتیب، بیماری دلشان شدت مییافت. این افزایش بیماری، نتیجهی طبیعی اعمال زشت آنان و مجازاتی الهی است که از جنس خود عملشان است. سرانجام، برای آنان در آخرت عذابی دردناک و سخت در پایینترین درجهی دوزخ مهیاست، به سزای دروغهایی که میگفتند: دروغ به خدا، دروغ به پیامبر، و دروغ به مؤمنان؛ و نیز به سبب تکذیب آنچه محمد صلی الله علیه وسلم از جانب پروردگار آورده بود، در حالی که در ظاهر اظهار ایمان میکردند.

فواید و درسهای آیه:

• نفاق و دروغ، بیماری خطرناک دل است که انسان را از مسیر حق منحرف میکند و عاقبتی دردناک در پی دارد.
• گناه و اصرار بر آن، موجب افزایش گمراهی و سختتر شدن دل برای پذیرش حق میشود؛ پس باید از کوچکترین لغزشها به خدا پناه برد.
• خداوند با عدل خود، جزای هر کسی را همسان عملش میدهد؛ کسی که بذر شک و دروغ بکارد، جز خواری و عذاب درو نخواهد داشت.
• ایمان راستین، دل را از بیماری شک و نفاق پاک میگرداند و انسان را به صداقت با خدا و خلق دعوت میکند؛ پس بیاییم با راستی و پاکدلی، دلهای خود را از این بیماریها پاک نگه داریم تا از عذاب الیم در امان بمانیم.