Baqara surasi — Oyat 225

Kalimalarning ma'nolari:

• اللَّغْو (lag'v): Tilga kelgan, qasddan bo'lmagan, beparvo aytilgan so'z.
• يُؤَاخِذُكُم (yu'oxizukum): Sizlarni jazolaydi, hisobga oladi.
• كَسَبَتْ (kasabat): Qasd qilgan, niyat qilgan.

Tafsir:

Alloh taolo sizlarni qasddan bo'lmagan, tilga osonlikcha kelib qoladigan qasamlaringiz (masalan, "Yo'q, Allohga qasamki", "Ha, Allohga qasamki" kabi odat tusiga kirgan so'zlar) tufayli jazolamaydi. Bunday beparvo aytilgan qasamlar uchun na kafforat (tovon) kerak, na jazo beriladi. Ammo Alloh sizlarni qalblaringiz qasd qilgan, chin dildan niyat qilib aytgan qasamlaringiz bo'yicha hisobga oladi. Agar shunday qasamni buzsalaringiz, uning kafforatini berishingiz lozim bo'ladi. Alloh taolo bandalarining gunohlarini kechiruvchidir, ularni kechiktirib, tavba qilishlariga muhlat beruvchi va jazolashga shoshilmaydigan Zotdir. U o'z bandalariga nisbatan g'oyatda mehribon va rahmdlidir.

Foydalar:

• Ushbu oyat Islom dinining yengillik va rahm-shafqat diniga asoslanganini ko'rsatadi. Alloh bandalariga og'irlik qilmaydi, ularning bexosdan qilgan xatolarini kechiradi.
• Islomda niyatning ahamiyati katta. Qalbdan chiqqan niyat, til bilan aytilgan so'zdan ham muhimroqdir. Bu musulmonlarni har bir ishda, jumladan, qasam ichishda ham jiddiy va mas'uliyatli bo'lishga o'rgatadi.
• Allohning "G'afur" (kechiruvchi) va "Halim" (jazolashga shoshilmaydigan) ismlari mo'minlarga umid bag'ishlaydi. Gunoh qilib qo'ygan kishi ham Allohning rahmatidan umidini uzmasligi, tavba qilib, Unga qaytishi kerak.
• Bu oyat musulmonlarni tilini nazorat qilishga, beparvo so'zlardan saqlanishga undaydi. Chunki ba'zi so'zlar, garchi jazo keltirmasa ham, insonning odatiga aylanib, uning xarakteriga ta'sir qilishi mumkin.