سوره بقره — آیه 36

معانی کلمات:

• فَأَزَلَّهُمَا: شیطان آن دو را به لغزش و خطا انداخت.
• عَنْهَا: از بهشت (یا از آن درخت ممنوع).
• اهْبِطُوا: فرود آیید و به زمین نازل شوید.
• مُسْتَقَرّ: جایگاه ثابت و قرارگاه.
• مَتَاع: وسیله بهره‌مندی و برخورداری.
• إِلَى حِینٍ: تا پایان عمر و فرا رسیدن اجل.

تفسیر آیه:

شیطان با وسوسه‌های پیوسته و فریب‌کاری، آدم و حوا را به لغزش کشاند و آن‌ها را وسوسه کرد تا از درخت ممنوع بخورند. این عمل نافرمانی، سبب شد که آن دو از بهشت و نعمت‌های بی‌پایان آن خارج شوند. خداوند متعال پس از این خطا، به آنان و شیطان فرمان داد که به زمین فرود آیند؛ در حالی که برخی از آنان (یعنی آدم و حوا از یک سو و شیطان از سوی دیگر) دشمن یکدیگرند. در زمین، برای آنان جایگاه سکونت و آرامش و نیز بهره‌مندی از نعمت‌های آن تا پایان عمرشان قرار داده شد.

فواید و پیام‌های آیه:

• این آیه نشان می‌دهد که دشمنی شیطان با انسان، دشمنی دیرینه و حقیقی است که از آغاز آفرینش وجود داشته و تا پایان عمر ادامه دارد؛ بنابراین مؤمن باید همواره هوشیار باشد و از وسوسه‌های او پرهیز کند.
• خداوند با وجود خطای آدم و حوا، آنان را رها نکرد و زمین را برای آنان جایگاه زندگی و بهره‌مندی قرار داد؛ این نشانه رحمت و لطف خداوند نسبت به بندگان است که حتی پس از خطا نیز راه بازگشت و زندگی پاکیزه را فراهم می‌کند.
• زندگی در زمین با همه سختی‌ها، فرصتی برای بندگی، توبه و جبران خطاهاست و مؤمن باید از این فرصت برای تقرب به خداوند استفاده کند.
• این آیه به انسان می‌آموزد که پیروی از وسوسه‌های شیطانی، انسان را از نعمت‌های بزرگ محروم می‌کند؛ اما با توبه و بازگشت به سوی خدا، می‌توان دوباره به آرامش و سعادت دست یافت.