Sure Furkân — Ayet 42

Kelime Anlamları:

• İn kâde: Gerçekten neredeyse, yaklaştı.
• Leyudillünâ: Bizi saptıracak, yolumuzdan çevirecekti.
• Âlihetinâ: İlahlarımız, taptıklarımız.
• Sabernâ: Sabrettik, sebat ettik, direndik.
• Edallü sebîlen: Yol bakımından daha sapık, en çok sapıtan.

Tefsir:

Bu âyet, Peygamber Efendimiz'in (sallallahu aleyhi ve sellem) tebliğinin ne kadar etkili ve ikna edici olduğunu, müşriklerin ise bu hakikati örtbas etmek için ne kadar çaresiz kaldıklarını gözler önüne seriyor. O inkârcılar, seni gördüklerinde alay ediyor ve birbirlerine şöyle diyorlardı: "Bu mu, Allah'ın bize elçi olarak gönderdiğini iddia eden adam?!" Ardından da itiraf etmek zorunda kalıyorlardı: "Neredeyse bizi ilahlarımızdan (putlarımızdan) vazgeçirecekti. Onun getirdiği deliller ve ikna gücü o kadar kuvvetliydi ki, eğer onlara bağlılıkta direnmeseydik, bizi kesinlikle saptıracaktı."

Bu sözler aslında onların iç dünyalarındaki korkuyu ele veriyor. Zira hakikat o kadar berrak ve o kadar çekiciydi ki, kalpleri etkilenmiş, fakat kibirleri ve atalarından gördükleri batıl inançlara bağlılıkları onları hakikati kabul etmekten alıkoymuştu. Onlar "sabrettik" derken, aslında batıl üzere direndiklerini ve nefislerinin arzularına uyduklarını itiraf ediyorlar. Oysa gerçek sabır, hakikat uğruna gösterilen sebat ve metanettir.

Âyetin devamında ise Rabbimiz, o zalimlere yönelik tehdidini bildiriyor: "Siz şimdi alay ediyorsunuz, ama yakında azabı gördükleri zaman, gerçekten kimin daha sapık bir yol üzere olduğunu çok iyi bilecekler." O gün, kabir azabıyla ya da kıyamet gününün dehşetiyle yüzleştiklerinde, gerçeği tüm açıklığıyla görecekler. İşte o zaman, kimin doğru yolda, kimin sapıklıkta olduğu apaçık ortaya çıkacak. Fakat bu idrak, pişmanlık vaktinde olacak ve onlara hiçbir fayda sağlamayacaktır.

Davet ve İbret:

Bu âyet, bizlere çok önemli bir hakikati hatırlatıyor: Hakikat ne kadar açık ve deliller ne kadar kuvvetli olursa olsun, kalbi kilitli olanlar ve nefislerinin hevasına uyanlar, inadına yüz çevirebilirler. Ancak mümin olarak bizler, Peygamber Efendimiz'in (sallallahu aleyhi ve sellem) yolundan giderek, hakkı tebliğ etmeye devam etmeliyiz. Onun ahlakı ve daveti, düşmanlarını bile etkileyecek kadar güçlüydü. Bizler de bu güzel ahlakı ve hakikat mesajını insanlara ulaştırmada sabırlı ve kararlı olmalıyız. Unutmayalım ki, son söz her zaman hakkındır ve o gün geldiğinde, kimin doğru yolda olduğu herkese gösterilecektir. Rabbimiz, bizleri hakikate tabi olanlardan ve sabredenlerden eylesin.