شعراء سۈرىسى — ئايەت 169

1. ئايەتتىكى چۈشەندۈرۈشكە موھتاج سۆزلەر:

• رَبِّ: ئى پارىۋەردىگارىم، ئى پەرۋەردىگارىم.
• نَجِّنِي: مېنى قۇتقۇزغىن، مېنى ساقلىغىن، مېنى خەتەردىن ئازاد قىلغىن.
• أَهْلِي: مېنىڭ ئائىلەم، مېنىڭ ئەھلى-ئەيالىم، يېقىنلىرىم.
• مِمَّا يَعْمَلُونَ: ئۇلار قىلىۋاتقان ئەمەللەردىن، ئۇلارنىڭ قىلمىشلىرىدىن.

1. ئايەتنىڭ تەپسىرى:

ئى مۇئمىن قېرىنداشلار! بۇ ئايەت ئىبراھىمىي پەيغەمبەرلەرنىڭ بىرى بولغان لۇت ئەلەيھىسسالامنىڭ ئۆز قەۋمىنىڭ قىلمىشلىرىدىن زېرىكىپ، ئۇلارنى ھىدايەتكە چاقىرغاندا ئۇلارنىڭ قوبۇل قىلمىغانلىقىدىن ئۈمىدى ئۈزۈلگەندىن كېيىن، پەرۋەردىگارىغا يۈزلىنىپ قىلغان دۇئاسىنى بايان قىلىدۇ.

ئۇ ئاللاھ تائالاغا: «ئى پەرۋەردىگارىم! مېنى ۋە مېنىڭ ئائىلەم-ئەيالىمنى قەۋمىمنىڭ قىلىۋاتقان بۇ قەبىھ ئەمەلىنىڭ شۇملىقىدىن ۋە ئۇنىڭ سەۋەبىدىن كېلىدىغان ئازاب-ئوقۇبەتتىن قۇتقۇزغىن» دەپ يالۋۇردى.

لۇت ئەلەيھىسسالامنىڭ قەۋمى شۇ دەرىجىدە ئەخلاقسىزلىق ۋە بۇزۇقچىلىققا پاتقان ئىدىكى، ئۇلار ئەرلەرگە شەھۋەت بىلەن يېقىنلىشىش، يوللارنى توسۇش، مەجلىستە قەبىھ ئىشلارنى قىلىش قاتارلىق ئىنسانىيەت تارىخىدا كۆرۈلۈپ باقمىغان قەبىھ ئەمەللەرنى قىلاتتى. لۇت ئەلەيھىسسالام ئۇلارنى ئۇزۇن مۇددەت ھىدايەتكە چاقىرغان بولسىمۇ، ئۇلار ئىنكار قىلىش ۋە ئىستىھزا قىلىشتا چىڭ تۇردى. شۇڭا ئۇ ئەلەيھىسسالام ئۇلارنىڭ قىلمىشلىرىدىن ئۈمىدىنى ئۈزۈپ، ئۆزى ۋە ئائىلىسىنىڭ ئۇلارنىڭ قىلمىشلىرىنىڭ شۇملىقىدىن ۋە كېلىدىغان ئازابتىن ساقلىنىشىنى ئاللاھتىن سورىدى.

بۇ ئايەتتىن بىز ئۆگىنىدىغان مۇھىم ساۋەرلەر:

• پەيغەمبەرلەر ھەممىدىن بۇرۇن ئۆز ئائىلىسىنىڭ ئىمانى ۋە ساقلىنىشى ئۈچۈن تىرىشىدۇ.
• قەۋمىنىڭ قىلمىشلىرىدىن زېرىككەندە، ئاللاھقا يۈزلىنىپ دۇئا قىلىش مۇئمىننىڭ ئەڭ كۈچلۈك قورالىدۇر.
• گۇناھ-مەئسىيەت پەقەت ئاخىرەتتە ئەمەس، بەلكى دۇنيادىمۇ شۇملىق ۋە ئازاب-ئوقۇبەت ئېلىپ كېلىدۇ.
• ئاللاھ تائالا مۇئمىنلەرنىڭ دۇئاسىنى ئاڭلايدۇ ۋە ئۇلارنى قۇتقۇزىدۇ.

ئى قېرىنداشلار! بىز بۇ ئايەتتىن شۇنى چۈشىنىمىزكى، ھەر قانداق جەمئىيەتتە بۇزۇقچىلىق ۋە ئەخلاقسىزلىق ئومۇملاشسا، ئۇ جەمئىيەت ئاللاھنىڭ ئازابىغا دۇچ كېلىشى مۇمكىن. شۇڭا بىز ئۆز ئائىلىمىزنى ۋە بالىلىرىمىزنى ياخشى تەربىيە قىلىشىمىز، ئۇلارنى ھەر خىل قەبىھ ئەمەللەردىن ساقلىشىمىز كېرەك. شۇنداقلا، جەمئىيەتتە ياخشىلىق ۋە ئەخلاقنى تارقىتىش، كىشىلەرنى ھەقىقەت ۋە ياخشىلىققا چاقىرىش بىزنىڭ ۋەزىپىمىزدۇر. ئاللاھ تائالا بىزنى ھەر خىل بۇزۇقچىلىقلاردىن ساقلىسۇن ۋە ئۆزىنىڭ رەھمىتىگە ئېرىشتۈرسۈن. ئامىن!